الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )

51

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )

در كتاب عمدة المطلب به وى نسبت داده ، و به توثيق او اعتراف كرده ، و اخبارى را از او نقل كرده است ، و من از روزگار او اطلاعى ندارم . ممكن است شيخ ابو عبد اللّه ، همان شيخ ابو عبد اللّه حسين بن ابراهيم بن على قمى معروف به ابن خياط ، بوده باشد ، كه از مشايخ شيخ طوسى است ، احتمال دارد شيخ ابو عبد اللّه ، همان شيخ فقيه صالح ، ابو عبد اللّه حسين باشد ، كه از شاگردان يا از اساتيد شيخ محمّد بن على بن احمد بن بندار است ، كه كتاب نهج البلاغة را در سال 499 هجرى قمرى نزد او خوانده است ، و ما شرح حال او را در باب ميم مىنگاريم ، و شايد قسمت اخير به صحت نزديك‌تر باشد . مؤلف گويد : عبارت آن اجازه بدين مضمون است : اين جزء از نهج البلاغة را شيخ فقيه و اصلح من ، ابو عبد اللّه حسين ( رعاه اللّه ) بر من قرائت كرد ، و اين اجازه را محمّد بن على بن احمد بن بندار در جمادى الآخر 499 هجرى قمرى به خط خودش نوشته است . با توجه بدان اجازه و از سياق آن به دست مىآيد كه شيخ ابو عبد اللّه حسين همان استاد ابن بندار است ، زيرا معمول پيشينيان آن بوده كه خود شيخ اجازه كتاب مورد نظر را ، براى شاگرد قرائت مىكرده ، و يكى از طرق اجازه ، بلكه كامل‌تر و تمام‌تر آن‌هم ، همين بخش از قرائت بوده است . شيخ حسين بن ابراهيم قزوينى وى از مشايخ شيخ طوسى است ، و به طورى كه از كتاب الغيبه شيخ طوسى استفاده مىشود شيخ حسين ، از ابن نوح و محمّد بن وهبان روايت مىكرده است ، و من در كتاب‌هاى رجال به ترجمهء او دست نيافتم ، و هرگاه احتمال برود كه مترجم حاضر ، شيخ غضائرى باشد كه رعايت اختصار در