الشيخ الصدوق ( مترجم : مسترحمي )
85
علل الشرايع ( فارسي )
و جهت آنكه ايشان را « * ( إِرَمَ ذاتِ الْعِمادِ ) * » مينامند آنست كه چون : عمودها و ستونها از كوه به قدر بلندى كوه ميتراشيدند و نصب ميكردند و قصر روى آنها ميساختند باب سى و يكم علت آنكه حضرت ابراهيم ( ع ) را ابراهيم ناميدند 1 - شنيدم از يكى از علماء كه ميفرمود : إبراهيم را بدين جهت إبراهيم ناميدند كه : چون همّت بنيكى داشت و با ديگران نيكى مينمود ، و نيز گفته شده است كه چون هميشه همتش براى آخرت بود و از دنيا بيزار و روگردان بود إبراهيم ناميدند آن حضرت را « 1 » . باب سى و دوم علت آنكه خداوند حضرت ابراهيم را خليل خود گردانيد 1 - حديث كردند ما را . . . از ابن ابى عمير از . . . كه گفت عرضكردم به حضرت صادق عليه السّلام : چرا خداى عز و جل حضرت ابراهيم ( ع ) را خليل خود گردانيد . فرمود براى آنكه بسيار ( براى تواضع و عبوديت خدا ) بر زمين سجده ميكرد ( كه صورت خود را بعنوان اظهار بندگى به روى خاك مينهاد ) . 2 - حديث نمودند ما را . . . از حضرت رضا از حضرت صادق عليهما السّلام كه ميفرمود : خداوند براى اين جهت إبراهيم را خليل خود نمود ( از بين أنبياء ) چون هيچ كس از او چيزى درخواست نكرد كه او را رد كند و نيز هرگز از غير خدا چيزى
--> « 1 » در مجمع البيان ( 1 - 199 ) ميفرمايد : در لفظ إبراهيم پنج لغت است : إبراهيم ، و إبراهام ، و إبراهم ( بفتح هاء بدون ياء ) و إبراهم ( بكسر هاء و بدون ياء ) و إبرهم ( بكسر همزه و فتح راء و هاء ) .