جسم : بزرگ وعظيم . تَجَسَّمَتِ الامُور « 1 » أي عظمت . كتبَ جسمه أي معظمه ، والأجسم : الأخضم . جشم : من باب علم . يُجَشِّمُنَا أي يُكَلِّفُنَا ، جَشِمتُ الأَمرَ بالكسر تكلف ورزيدن از روى مشقت . جَشَّمتُهُ بالفتح كَلَّفتُهُ . تَجَشُّم : تكلّف ورنج كشيدن . جلب : وجلباب وجلابيب : أو ثوب واسع است كه زنان بر سر خود اندازند . جلبب صحبت وصوت را گويند . مجلّب « 2 » سحاب است كه در أو رعد باشد . جُلجُل : جرس كوچكى است كه در گردن دوابّ اندازدند ، ومنه الحديث : لا تصحب الملائكة رفقة فيها جلجل « 3 » ، جلجلة صوت رعد را نيز گويند « 4 » . جلل : - به فتح جيم ولام - گفته شود بر كوچك وبزرگ ، عظيم وحقير . جوهري گويد : الجَلَلُ الأمر العظيمُ ، « 5 » جليل ايضاً امر هيِّن ويسير است . « 6 » جمع : ضد تفرّق . يوم الجمعة روزى است از روزهاى هفته . گفته شده است « 7 » أول كسى كه روز جمعه را جمعه اسم گذاشت كعب بن لوى « 8 » [ بوده است ] ، أو أول كسى است كه گفت ، واما بعد بعضي گفته‌اند « 9 » أنصار أول كساني بودند كه اين اسم را گذاشته‌اند ، گفته‌اند كه يهود را روزى است در هر هفته ، پس بياييد شما بگردانيم از جهت ما يك روزى كه اجتماع كنيم در آن روز ، پس ذكر نماييم خدا را ونماز در آن روز نماييم ، پس گفته‌اند : روز شنبه مال يهود است ، روز يكشنبه مال نصارى است ، پس بگردانيد آن روز را [ شما ] روز عروبت ، پس اجتماع نمودند به سوى سعد بن زراره « 10 » پس أو در آن روز نماز با ايشان جاى آورد دو ركعت ومتذكر نمود ايشان

--> ( 1 ) . در صحاح اللغة ( ج 5 ، ص 1888 ) از قول ابن سكيت : « تَجَسَّمت الأمر » آمده است . ( 2 ) . در نسخه مجلجب آمده كه نادرست است . ( 3 ) . سنن النسائي ، ج 8 ، ص 180 ؛ المصنف ، ج 7 ، ص 575 . ( 4 ) . سَحَاباً مُتَراكماً هَنِيئاً مَريئاً طَبَقاً مُجَلجَلًا ( الصحيفة السجادية : دعاى نوزدهم ) . ( 5 ) . صحاح اللغة ، ج 4 ، ص 1659 . ( 6 ) . حسن بلاؤه عندنا ، وجلّ إحسانه إلينا ( الصحيفة السجادية : دعاى يكم ) . ( 7 ) . بحار الأنوار ، ج 15 ، ص 291 ؛ تفسير القرطبي ، ج 18 ، ص 97 . ( 8 ) . كعب بن لؤي بن غالب ( م 173 ق ) براي اطلاع از أحوال وى رك : الأعلام زركلى ، ج 5 ، ص 228 . ( 9 ) . بحار الأنوار ، ج 56 ، ص 5 ؛ تفسير القرطبي ، ج 18 ، ص 97 . ( 10 ) . براي اطلاع از أحوال وى رك : الإصابة ، ج 3 ، ص 51 .