السيد الخامنئي

28

چهار كتاب اصلى علم رجال ( فارسي )

نمىتوان مطمئن بود كه به همهء اطلاعات مربوط به وى دسترسى پيدا شده است . انتساب كتاب به شيخ طوسى در انتساب اين كتاب به شيخ اختلاف است . بيشتر علماى فن برآنند كه كتاب موردبحث برگزيده و پيراسته‌اى است كه شيخ طوسى از كتاب رجال ابى عمر و محمد بن عمر بن عبد العزيز كشى فراهم آورده است . اين نظر را نام كتاب نيز تا حدى تأييد مىكند . قول ديگر آن است كه كتاب موجود همان اصل كتاب كشى است نه انتخاب شيخ . از سخنان احمد بن طاووس حلّى ( متوفا به سال 673 ) و دو شاگردش ، علامهء حلّى ( 648 - 726 ) و ابن داود حلّى ( متولد 647 ) ، قول دوم برمىآيد ، « 32 » ولى دلايل و شواهدى چند انتساب كتاب را به شيخ و منتخب بودن آن را از اصل كتاب كشى به‌طور قاطع تأييد مىكند . برخى از اين دلايل بدين قرارند : على بن طاووس ( متوفا به سال 664 - برادر احمد بن

--> سعيه . عالم محقق آقاى سيد موسى زنجانى نيز فهرست اعلام مترجم آن را تهيه كرده‌اند كه با هيچيك از كتب رجالى ، يا مستقلا ، به چاپ نرسيده و مورداستفادهء مراجعان قرار نگرفته است . با چاپ تازهء ديگرى نيز كه اخيرا در نجف و با تصحيح و تحشيهء سيد احمد الحسينى انتشار يافته فهرست نامها ، كنيه‌ها و ، لقبها ، و فهرست نام و كنيه و لقب زنان جداگانه ، و فهرست موضوعات متفرقه ، چاپ شده است . ( 32 ) . قاموس الرجال ، ج 1 ، ص 33 .