تا آن عدد سال‌هاى باقي از قسمت ، توان شمردن ودانستن . اما معرفت مدخل ماه‌ها را I طريق چنان است كه در قسم چهارم از فصل چهارم بيان كرده‌ايم . واگر به جدول خواهيم كه مدخل I ماه‌ها را بدانيم درآئيم در جدول ماه‌هاى ملكي ، وعلامت أيام أسابيع برگيريم وبا علامت I سر سال جمع كنيم . واگر از هفت كه دور جمعات است زيادت شود ، هفت از أو طرح كنيم ؛ I آنچه باقي ماند علامت سر ماه مطلوب بود . فايده : ما هر تاريخي را علامت جمعات در چهار I دور نهاده‌ايم ؛ واگر اين چهار دور تمام شود وخواهند كه علامت جمعات دور I پنجم استخراج كنند ودر جدول ثبت گردانند طريقش آن است كه بر رقم جمعات هر دورى I چون دو بر افزايند ، رقم جمعات دور ديگر حاصل آيد كه بعد از آن د [ و ] ر بود . مثلًا I چنان كه مبدأ أول دور كبس تاريخ ملكي روز سه شنبه بوده است چنان كه در جدول أول I دور أول نهاده‌ايم . وبعد از آن دو عدد بر آن افزوده‌ايم تا پنج شده است در جدول I أول د [ و ] ر دوم نهاديم . بعد از آن دو عدد ديگر بر آن افزوده‌ايم تا هفت شده است I در جدول أول دور سوم نهاده‌ايم ؛ وباقي جداول بر اين قياس بود در جميع ادوار إلى I مايتناهى . فصل ششم : در بسط كردن سال‌ها وماه‌هاى اين تاريخ با أيام وآسان‌تر طريقي I در اين باب آن است كه ضرب كنيم سال‌هاى تامه را در 365 تا أيام سال‌هاى تامه حاصل آيد I بي كبايس . آن گاه أيام كبايس سال‌هاى تامه را با آن أيام سال‌هاى تامه جمع كنيم تا أيام سال‌هاى I تامهء اين تاريخ حاصل آيد . وبه جهت ماه‌ها ، ماه‌هاى تامه را در 30 ضرب كنيم وأيام ماه ناقص را I بر أو افزائيم تا أيام سال ناقص حاصل آيد . آن را با أيام سال‌هاى تامه جمع كنيم تا جملهء أيام اين تاريخ I حاصل آيد . فصل 7 : در امتحان اين عمل به ميزان أيام جمعات وطريق أو آن است كه بر أيام I ناقصهء اين تاريخ 5 برافزاييم يا بر أيام تامهء أو 6 ؛ وآن را بر هفت قسمت كنيم . پس اگر آنچه