محمد بن علي منجم وابكنوي

66

زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي )

در آخر اسفندارمذ ماه الحاق كردند . فصل دوم : در استخراج مدخل سال‌ها وماه‌ها I از أيام أسابيع ، به حساب وطريق أو آن است كه سه عدد بر سال‌هاى تامهء اين تاريخ افزائيم I يا دو عدد بر سال‌هاى ناقصهء أو ، وحاصل را بر هفت قسمت كنيم . آنچه باقي ماند علامت جمعات I سر سال مطلوب بود . اما اگر خواهيم كه مدخل ماه‌ها بدانيم عدد ماه‌هاى تامه را تضعيف I كنيم وعلامت سر سال بر آن افزائيم وبر هفت قسمت كنيم . آنچه باقي ماند علامت سر ماه I ناقصه بود . واگر خمسهء مسترقه را در آخر آبان ماه داريم به وقت عمل ، آبان ماه را در عدد ماه‌هاى I تامه بگيريم . فصل سوّم : در برون آوردن مدخل سال‌ها وماه‌ها از أيام أسابيع ، به جدول I وطريقش آن است كه سال‌هاى ناقصهء اين تاريخ را بر هفت قسمت كنيم ، آنچه باقي ماند فضله I الأسابيع خوانيم . آن گاه از برابر أو درآئيم در جدول مدخل سال‌هاى فارسي ، وعلامت أيام أسابيع I برگيريم . آنچه يافت شود رقم جمعات سر آن سال مطلوب باشد . اما اگر مدخل ماه‌ها خواهيم I كه بدانيم از برابر آن ماه كه مطلوب ماست علامت أيام أسابيع برگيريم وبا علامت أسابيع I سر سال جمع كنيم وبر هفت قسمت كنيم . اگر منقسم شود آنچه حاصل آيد مدخل آن ماه باشد I از أيام أسابيع . فصل چهارم : در بسط كردن سال‌ها وماه‌ها با أيام وطريق أو آن است I كه سال‌هاى تامه را در 365 ضرب كنيم تا أيام سال‌هاى تامه حاصل شود . آن گاه ماه‌هاى تامه را I در 30 ضرب كنيم تا أيام ماه‌هاى تامه حاصل آيد . واگر خمسهء مسترقه در آخر آبان ماه داريم I وأو از ماه‌هاى تامه باشد ، پنج ديگر بر آن مبلغ افزائيم آن گاه أيام ماه ناقص را با آن I جمع كنيم . آنچه حاصل آيد آن را با أيام سال‌هاى تامه جمع كنيم تا أيام حاصل آيد از أول اين تاريخ I تا روز مطلوب . فصل پنجم : در امتحان اين عمل به ميزان أيام أسابيع وطريق I أو آن است كه اگر أيام اين تاريخ تامه بود سه عدد بر آن افزاييم ، واگر ناقصه بود