مؤلف مجهول / عبد الجبار خجندي
پيشگفتار 38
تنكلوشا ( ملحق : مدخل منظوم واحكام علم النجوم للخجندى )
روايتي ديگر از طالع عالم در مقدّمهء ترجمهء فارسي « تاريخنامه » گردآوردهء أبى جعفر محمّد بن جرير يزيد الطبري ( به سدهء چهارم هجرى ) چنين آمده است : « أهل نجوم گويند . . . كه چون ايزد ، عزّ وجلّ ، ماه وآفتاب وستارگان بيافريد ، هر يكى به جايگاه خويش ايستاده بودند در خانههاى شرف ، تا فرمان آيد . چنانك زحل بر بيست ويك درجهء ميزان ، ومشترى بر پانزده درجهء سرطان ، مرّيخ بر بيست وهشت درجهء جدى ، وشمس بر نوزده درجهء حمل ، وزهره بر بيست وهفت درجهء حوت ، وعطارد بر پانزده درجهء سنبله ، وماه در سه درجهء ثور . وچون فرمان ايزد ، عزّ وجلّ ، آمد ، اين هر يك به رفتن افتادند وابتداى عالم اين بود » . حال ، با عنايت به اصطلاحاتى كه پيشتر ايضاح شد ، ميتوان زايجهء هر سه روايت بندهش وسنى ملوك الأرض والأنبياء وتاريخنامهء طبري را - رويهم - سامان داد ( در اين وجه از زايجه ، اصطلاحات مذكور در بندهش را ميان ابروان ميگذارم ) :