ملا محمد مهدي النراقي ( مترجم : مجتبوي )
266
جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي )
حالت دلشادى خود ناراحت باشد . و براى غبطه دو مرتبه است : اول - ميل دارد كه به آنچه مغبوط دارد دست يابد ، بدون ميل به مساوات با وى يا كراهت از كمتر داشتن از او ، و زوال نعمت وى را نخواهد . دوم - ميل دارد كه به آن نعمت دست يابد همراه با ميل به مساوات و كراهت از كمبود ، به طورى كه اگر از نيل به آن ناتوان باشد ، در نهانخانهء دل خويش نابودى نعمت وى را خواهان و از رسيدن به برابرى با وى و از ميان رفتن كمبود شادمان است ، جز اينكه از اين شادى ناخشنود است و بر نفس خود خشمگين . گاه اين مرتبه از حسد « حسد مورد عفو » ناميده شده و گويا مقصود نبى اكرم صلى اللَّه عليه و آله همين معنى باشد كه مىفرمايد : « سه چيز است كه مؤمن از آن جدا نخواهد شد : حسد ، و ظن و طيرة ( فال بد ) . . . سپس فرمود : و براى او راه بيرون شدن از اينها هست ، اگر حسد بردى آن را مخواه و مجو - يعنى اگر در دلت چيزى از آن يافتى به آن عمل مكن ، و از آن ناخشنود باش - و اگر گمان [ بد ] پيدا كردى آن را حقيقت مپندار و آن را تحقّق مبخش ، و چون شگون بد زدى از آن بگذر [ و به كار خود پرداز ] » .