فصل 1 انقسام حقيقت انسان و حالات اعتبارى او بايد دانست كه انسان داراى دو جنبه يا دو ناحيه است ، يكى پنهان و باطن و ديگرى آشكار و ظاهر ، يكى روح ( روان ) و ديگرى بدن ( تن ) ، و براى هر يك از اين دو جنبه ناسازگاريها و سازگاريها ، و آلام و لذّات ، و مهلكات و منجيات هست . ناسازگاريها و دردها و رنجهاى بدن بيماريهاى جسمانى است و سازگاريهاى آن تندرستى و لذّتهاى جسمانى است . شرح و بيان جزئيات اين بيماريها و معالجه و درمان آنها به عهدهء علم پزشكى است ، و ناسازگاريها و درد و رنجهاى روح رذائل اخلاقى است كه موجب هلاكت و بدبختى اوست ، و سلامت آن بازگشت به فضائل آن است كه باعث سعادت و رستگارى اوست و او را به جوار و مصاحبت خداشناسان و خداپرستان و مقرّبان درگاه الهى مىرساند ، و علمى كه عهده دار بيان اين رذائل و نشان دان راه مداوا و درمان آنهاست « علم اخلاق » ناميده مىشود . مطلب ديگر اين است كه بدن مادّى و فناپذير است و روح مجرّد و فنا ناپذير است ، پس اگر روح به صفات شريف و عالى متّصف شود در خوشى و سعادت جاودانى است ، و اگر رذائل اخلاقى در او جايگير شود در عذاب و بدبختى هميشگى ماندگار و مخلَّد خواهد بود . از اين روى ناگزير بايد به تجرّد و