هزاران هزار جان از ايمان بر آمده ، گام ترسان و لرزان نهند و پيش و پس نگرند و فارغ البال و آسوده و آزاد نباشند . قال‌اللَّه تعالى : « إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ » . « 1 » مقام خوف بر سر هر كس كه ز علم افسر است * نور خدا در دل او اكثر است از چه چنين ايمن و فارغ دلى * زآن كه به اسرار خدا جاهلى كس را با خداى عزّوجلّ نسبتى ثابت نيست كه بعضى قريب باشند و بعضى بعيد « قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ اللَّهُ الصَّمَدُ » « 2 » الخ . نسبت بندگان اين است كه بنده و مخلوقند و اين نسبتى است مشترك ميان همه « إِنْ كُلُّ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ إِلَّا آتِي الرَّحْمنِ عَبْداً » . « 3 » آنچه بر يكى رواست ، بر همه رواست و اگر با وجود و ثبوت نسبت عبوديّت آنان را كه طرد كرده‌اند ، ديگران چرا آمن‌اند ؟ و چه دانند كه با او همين نخواهد رفت ؟ . نَعوذ باللَّه بوجه الجبّار مِن النار . سالك را بايد از خوف ، جگر پرخون باشد و دل پاره پاره ، خاصه گاهى كه امارات بُعد و مَخايلِ خذلان كه ابتلا به عصيان است در خود يابد و لشكر هوا و نفس ، غالب و جُند عقل و ايمان ، ضعيف و مهزوم بيند . و چون رغبت خود در طاعت و عبادت فاتر يابد ، باز كاود كه غالباً منشأش ابتلا به عصيانى است از معاصى قلب يا معاصى لسان . از بعضى مشايخ منقول است كه شخص را محروم كنند از قيام ليل براى معصيتى

--> ( 1 ) . از بندگان خدا تنها دانايانند كه از او مىترسند . سورهء فاطر ، آيهء 28 . ( 2 ) . بگو : او خدايى است يكتا ، خداى صمد . سورهء اخلاص ، آيهء 1 و 2 . ( 3 ) . هر كه در آسمان ها و زمين است جز بنده‌وار به سوى خداى رحمان نمىآيد . سورهء مريم ، آيهء 93 .