صدر الدين محمد الشيرازي ( صدر المتألهين ) ( مترجم : محسن بيدارفر )
65
كسر أصنام الجاهلية ( عرفان و عارف نمايان ) ( فارسى )
چه دربارهى خلقت عالم سخنانى مىگفت كه از ظواهر آن كلمات شبهههائى در مورد معاد فهميده مىشود . و ديگر از كسانى كه حكيم ناميده شدهاند فيثاغورث است . او زمانى از شام به مصر رفت و آنجا نزد اصحاب سليمان - عليه السلام - مىرفته است ، و او پيشتر هندسه را از مصريان فراگرفته بود ، از آن پس علوم طبيعى و الهى را از ياران سليمان بياموخت ، و اين هرسه علم - يعنى هندسه و طبيعى و علم دين - را با خود به يونان برد و مدعى گشت كه اين علوم را از مشكوة نبوت گرفته است . و از ديگر كسان كه پس از او به حكمت موصوف و حكيمشان نامند ، حكيم سقراط مىباشد . او حكمت را از فيثاغورث فراگرفت و تنها به حكمت الهى بسنده كرد و از خوشىهاى دنيا به كلى روگردان شد و با يونانيان در دينشان مخالفت ورزيد . عوام و ماجراجويان بر او شوريدند و از فرماندار خويش اعدامش را خواستار شدند ، فرماندار او را به زندان افكند و زهر خورانيد - كه داستانش مشهور است - . و از ديگر كسانى كه پس از او به حكمت موصوفند افلاطون است . او نسبى شريف و متشخص داشته است و همچون سقراط حكمت را از فيثاغورث آموخته بود ، جز اينكه او فقط به الهيات بسنده نكرد ، بلكه علوم طبيعى و رياضى را نيز بر آن بيافزود و كتابهائى تأليف كرده كه مشهورند ، ليكن در نوشتههايش رمزهائى به كار برده كه گروهى از شاگردانش به شرح آنها همت گماشتند . در اواخر زندگى حوزهى درسى خود را به شاگردان برجستهى خويش واگذاشت و از مردم دورى گزيده به عبادت پروردگار خويش پرداخت . در زمان او « و با » در بلاد يونان همهگير گشت ، مردمان بسوى خدا زاريدند و از يكى از پيامبران بنى اسرائيل سبب آن را جويا گشتند ، پس خداوند بر او وحى فرستاد كه اگر اينان مذبح مكعب شكلى را كه دارند مضاعف گردانند و با از آنان برخيزد . پس مذبحى ديگر ساختند و بر آن پيشين افزودند و با بيش گشت .