نفوذ داد و از مبدأ اول كه بجود خويش ساير موجودات را وجود بخشيده سخن آورد و هندوان مطيع او شدند و ديارش آباد شد و ترتيب امور جهان را به آنها نشان داد و حكيمان را فراهم آورد . بروزگار وى كتاب سند هند را كه بمعنى دهر الدهور است بوجود آوردند و كتابهاى ديگر مانند ارجبهد و مجسطى از آن آمد و از ارجبهد كتاب اركند و از مجسطى كتاب بطليموس آمد . سپس از آن زيجها فراهم كردند و نه رقم را كه شامل حساب هندى است بوجود آوردند و او نخستين كس بود كه از اوج خورشيد سخن آورد و گفت كه در هر برج سه هزار سال بسر مىكند و فلك را به سى و ششهزار سال بسر ميبرد . به اعتقاد برهمن اوج خورشيد در برج ثور است و چون ببرجهاى جنوبى منتقل شود معموره نيز انتقال يابد و آباديها ويران و ويرانه‌ها آباد شود و شمال ، جنوب و جنوب شمال گردد و هم او در بيت - الذهب حساب دور اول و تاريخ قديم را كه هندوان اساس تاريخ اول را بر آن نهاده‌اند و پيدايش آن در هند بوده است ، نه در ممالك ديگر ، مرتب كرد . هندوان را دربارهء مبدأ گفتگوى طولانى است كه از نقل آن ميگذريم كه اين كتاب خبر است نه كتاب بحث و نظر ، و شمه‌اى از آن را در كتاب اوسط آورده‌ايم . بعضى هندوان گويند كه از آغاز جهان تا هفتاد هزار سال يك هازروان است و چون جهان اين مدت را بسر برد گيتى دور از سر گيرد و نژاد آشكار شود و بهايم برون شود و آب بجوشد و حيوان بجنبد و علف برويد و نسيم هوا را بشكافد . ولى بيشتر هندوان كرةها قائلند كه بر اساس دوره‌هاست كه نيروهاى متلاشى و موجود بالقوه كه مؤثر و مشخص است آغاز مىشود و براى اين كار مدتى معين كرده‌اند ، دور عظمى و حادثهء كبرى را عمر جهان ناميده‌اند و فاصلهء ميان آغاز و انجام را سى و ششهزار سال ضرب در دوازده هزار سال قرار داده‌اند . به اعتقاد آنها اين يك هازروان است كه ضابط نيروى اشياء و مدبر چيزها است ، و دوره‌ها همه معانى را كه در آن مكنون است قبض و بسط ميدهد . در آغاز كرة عمرها 92