257 ذكر مختصر تاريخ از آغاز عالم تا مولد پيغمبر خدا صلى الله عليه و سلم و آنچه بدين باب مربوط است در كتابهاى سابق خود شمه‌اى از اختلافات كسان را درباره آغاز جهان و حدوث و قدم آن و نظريات مختلفى كه داشته‌اند ياد كرده‌ايم و گفته‌ايم كه طوايف هند و گروههائى از يونانيان و فلكيان و طبيعيان كه پيرو آنها بوده‌اند قايل بقدم جهانند و تقرير فلكيان را آورده‌ايم كه گويند حركتى كه اشخاص را پديد مياورد و روح در آنها ميدمد وقتى مسافت يك دور را تا جائى كه از آنجا آغاز كرده تمام كرد باز از آنجا ميگذرد و همه اوضاع و اشخاص و صور و اشكالى را كه در دور اول پديد آورده بود تجديد مىكند زيرا علت و سببى كه اين چيزها از وجود آن پديد آمده بود چنان كه از اول بود تجديد شده است و با تجديد آن ميبايست همه چيزهائى كه قبلا وجود يافته بود دوباره وجود يابد و دنباله اين گفتار طبيعيان را آورده‌ايم كه گفته‌اند سبب پيدايش موجودات جسمانى و نفسانى حركت و اختلاط طبايع است زيرا به نظر آنها طبيعت در آغاز كار بجنبيد و درهم آميخت و حيوانات و نباتات و ديگر موجودات جهان را پديد آورد آنگاه ترتيب توالد را مقرر كرد زيرا از استمرار افراد عاجز بود و دوام آن را بتوالد محول داشت طبايع از تركيب بسادگى ميرود و از سادگى به تركيب باز ميگردد و همين كه مركب همه مكنون خود را نمودار كرد چيزها به طرف سادگى ميرود و كاينات