ميرزا محمد هادي علوى شيرازى
247
سفرنامه ميرزا ابو الحسن خان شيرازى ( ايلچى ) به روسيه ( فارسى )
نزد پادشاه ، و اساس و دستگاه برپا داشتن آنها و بردن نامهء شاهنشاه و گذرانيدن اسباب هدايا ، و ساير مواد در همين خصوص چند يوم قبل از اين نزد صاحبى ايلچى آورده بودند . و صاحبى بسيار فقرات از آن را جرح و تعديل كرده ، به آنها داده بودند ، كه مجددا نوشته بياورند . اين روز آورده تسليم صاحبى نمودند . و هر چه را قبول نكرده بودند آنها نيز از آن بيرون كرده ، به نحوى كه منظور بود قرارداده بودند . صاحبى ايلچى دستورالعمل مذكور را گرفته مطالعه نمودند و قبول رفتن فردا را بحضور پادشاه كرده ، آنها به منزل خود معاودت نمودند . صاحبى ايلچى پيشخدمتان سراى پادشاهى را حكم فرموده ، رفته به قدر چهل مجموعهء طلا و نقره و مطلا به جهت بردن اسباب هدايا آوردند . و اسباب مذكور را كه از مقولهء هر نوع جواهر آلات و شالهاى ممتاز و زريهاى مقبول و شمشيرهاى پادشاهانه و غير آنكه گذاشتن آنها در مجموعهها لازم بود ، در آنها چيده و گذاشته ، و باقى هدايا را نيز از مقولهء فيلهاى كوهپيكر با تخت زرنشان و پردههاى زرتار و جلهاى زرى ، و اسبان و ماديانهاى تازىنژاد عربى . با جل و افسار و اسباب طلا و نقره ، و قالى « 1 » هاى متعدد هر اتى و ساير آنها را نيز تنقيهء تمام و آراستگى مالاكلام داد ، كه يوم بعد برداشته ، به حضور پادشاه برده باشند . جميع تفصيل اسباب هدايا كه در آن روز بعد به دربار پادشاه ذيجاه برده شد از اين قرار است كه تمامى آنها را ايتام و عملهجات صاحبى ايلچى ، در كمال آرايش بر سر دست گرفته : - فيلان بانضمام تخت و جل و اسباب زرى دوزنجير . - اسبان تركمانى و عربى بانضمام جل و رشمه و افسار طلا و نقره ده عدد - ماديان عربى و كره به انضمام اسباب و رشمه و افسار طلا و نقره سه عدد - تسبيح مرواريد « دانه » درشت ممتاز يكصد رشته . - زمرد آويز بسيار درشت چهار قطعه - مرواريد آويز گوشوارهء درشت هفت زوج « 2 » - فادزهر به انضمام قوطى طلا دو عدد - موميائى به انضمام قوطى طلا سه عدد - جعبهء تصوير عمل ايران چهار عدد . - هزار بيشه جهت اسباب ، عمل اصفهان . چهار عدد - قلمدان عمل قديم . چهار عدد - شال رضائى دوربوتهء فرد اعلا و ابرهء بوته شاهى و چهار حاشيه قبهدار و لحاف و غيره سى طاقه - زرى مقبول عمل اصفهان شانزده توپ - شمشير فرد خراسانى كه مهر امير تيمور و پادشاهان قديم را مىداشت به انضمام بند ياقوت و « غلاف مرصع » سه قبضه - قالى « 1 » هراتى اعلا بلندقد چهار تخته .
--> ( 1 ) - متن : غالى . ( 2 ) - مج : دانه .