بدنبال اين جنگ و از دست رفتن قسمتى از خاك ايران ، نفوذ بيگانگان در ايران روزافزون شد . چندى پيش از آنكه اين جنگ آغاز شود الكساندر ميرزا برادر ژرژ پادشاه گرجستان به دربار ايران پناه آورد و هنگامى كه جنگ آغاز گرديد تهمورث ميرزا پسر ژرژ آخرين پادشاه گرجستان به ايران پناهنده شد . چرا كه پس از مرگ ژرژ روسها خانوادهء سلطنتى گرجستان را به زور به روسيه بردند و با آنها بدرفتارى بسيار كردند . به‌علت همين بدرفتارى روسها بود كه شاهزاده تهمورث ميرزا به ايران پناهنده شد . ميرزا هادى هنگام اقامت در تفليس دربارهء چگونگى احوال گرجيها و ارمنىها مىنويسد : « اعيان روس كه در تفليس مىباشند . . . بعضى مختفه و برخى در خانه‌هاى ارامنه و گرجى سكنى نموده‌اند ، و از اين جهت عصمت و عفت به كلى از زنان برخاسته و احدى اختيار زن خود [ را ] ندارد . و طايفه روس آشكارا با زن‌هاى آنها رفته دخل مىكنند . . . قبح به كلى از ميان ايشان برداشته شده ، اما اين بىعصمتى از اهالى روس به ارمنى و گرجى سرايت كرده . . . تمام به قانون روس رفتار مىنمودند چرا كه روسيه را تسلطى كلى بر ايشان است . همچنانكه هر يك از طايفه روس كه به هر خانه بروند عملى كرده باشند احدى حد آن را ندارد كه تواند سخنى بگويد . جميع گرجيهء آنجا ، شب و روز ، به دعاى دوام دولت پادشاه ايران مشغول مىباشند و تمناى استخلاص خود را از روسيه مىنمايند و مىگويند بزرگان و والىزادگان ما كه خدمت كلى به دولت روس كردند و آنها را در اين مملكت راه دادند حال با كوچ و بنه در پتربورغ محبوس و تكدى مىكنند آيا به ما چه رسد » ؟ « 1 » . در اين مورد نيز در دستورات ناپلئون خطاب به جنرال گاردان آمده است كه « مقام روس‌ها در گرجستان كه آخرين پادشاه آن را به واگذارى مملكت خود به امپراطور روسيه وادار كردند ، مستحكم نيست و مردم آن چنين به نظر ميرسد كه روزگار تسلط ايران را به حسرت ياد مىكنند . بعلاوه سلسله جبالى كه سرحد طبيعى ايران از طرف شمال محسوب مىشود ، در شمال گرجستان قرار دارد . و ايران نبايد بگذارد كه روسيه جميع معابر آن جبال را به تصرف خود بگيرد . . آقاى سرتيپ گاردان بايد جهد وافى مبذول دارد تا ايران و عثمانى تا حديكه ممكن است در عمليات نظامى بين درياى خزر و بحر سياه برعليه روس‌ها به توافق هم قدم بردارند ، زيرا كه نفع هر دو مملكت يكى است . و روسيه به‌علت وسعت بيابانها و اراضى منجمدهء مملكت خود چشم طمع به اراضى حاصلخيز و خوش آب و هواى همسايگان دوخته و آن‌ها را در معرض تهديد قرار داده است . [ سياست فرانسه ] اما ايران بالاختصاص نفعى ديگر نيز دارد كه بايد به تنهائى به دفاع از آن قيام نمايد و آن گرفتن جلوى پيشرفت انگليس‌هاست در هندوستان » « 2 » سعيد نفيسى اشاره‌اى در مورد سياست فرانسه در ايران ، بخصوص دربارهء گرجستان دارد كه نشان‌دهنده حقايق بسيارى است . قسمتى از آن را در زير مىخوانيد « فتحعلى شاه در ماه رمضان 1218 ( ه . ق ) وارد جنگ با روسيه شد . نخست با غرورى كه از زمان غلبهء آقا محمد خان بر گرجستان در ذهن او جاى گرفته بود به ميدان آمد . ولى در اندك زمانى حس كرد كه

--> ( 1 ) - همين كتاب ص 27 - 28 . ( 2 ) - « مأموريت جنرال گاردان در ايران » ترجمهء عباس اقبال آشتيانى . ج 1 - ص 43 - 42 .