محمد على حاجيلو
16
ريشه هاى تاريخى تشيع در ايران ( فارسى )
خداپسندانه پيشوايان تشيع ، در جذب ايرانيان به سوى خود تأثير به سزايى داشته است . 2 - مسافرتهاى متعدد اهل بيت پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و إله به نقاط مختلف ايران به هردو طريق رسمى و غيررسمى و آگاهى ايرانيان از عظمت و بزرگى آنان علت ديگر گسترش تشيع در ايران است . در كنار همين عامل ، مهاجرت و پراكنده شدن سادات علوى ، شيعيان و از همه مهمتر ، عزيمت و سكونت عالمان مكتب تشيع در بلاد مختلف ايران و سكونت در مناطق مختلف از جمله ، خراسان ، قم ، اصفهان و . . . كه اين هجرتها بدليل ظلم و ستم به شيعيان در مناطق حجاز و عراق ، شكست نهضتهاى علويان در آن مناطق ، فشار عوامل حكومتى و در نهايت مساعد بودن زمينه مهاجرت آنان به مناطق مختلف ايران بوده است . نقش مسافرت و هجرت اهل بيت عليهم السّلام و امامزادگان در پديدارى ريشههاى تاريخى تشيع در ايران حايز اهميت فراوان است . اهل بيت عليهم السّلام و پيشوايان تشيع مسافرتهاى رسمى و غيررسمى متعددى به ايران داشتهاند ؛ از بارزترين اين سفرها جريان عبور و مسافرت امام رضا عليه السّلام ، حضرت فاطمه معصومه عليها السّلام و ديگر برادران و خواهران آن حضرت ، از مناطق مختلف ايران است . گرچه اكثر تواريخ تنها سفر امام رضا عليه السّلام به خراسان - كه به دعوت مأمون خليفه عباسى انجام شد - را نقل كردهاند كه در اين سفر مسير عبور با اجبار و به دستور مأمون از راه بصره ، اهواز و فارس تعيين گرديده و تأكيد كرده بود كه آن حضرت را از جبال و قم