على ربانى گلپايگانى

130

درآمدى به شيعه شناسى ( فارسى )

از ظاهر آيه‌ى كريمه است . هرگاه ظاهر قرآن كريم حجت نباشد ، چنين استدلالى پذيرفته نخواهد بود . امام صادق عليه السّلام به فرزندش اسماعيل فرمود : هرگاه مؤمنان نزد تو به چيزى شهادت دادند ، سخن آنان را قبول كن . آن‌گاه به آيه‌ى كريمه‌ى يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ يُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِينَ « 1 » استدلال كردند . آن حضرت در نهى از قبول خبر سخن چين به آيه‌ى كريمه‌ى إِنْ جاءَكُمْ فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا « 2 » استدلال نمودند . و موارد بسيار ديگر از اين قبيل . « 3 » دليل ديگر بر حجيت ظواهر قرآن كريم ، حديث ثقلين است ، زيرا مطابق اين حديث متواتر ، پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله از مسلمانان خواسته است كه به قرآن و عترت تمسك كنند ، و فقط تمسك به عترت را توجيه نكرده است . روشن است كه تمسك به قرآن در صورتى ممكن است كه قرآن قابل فهم باشد ، و آن‌چه از تدبر در آن و مطابق با اصول لازم در فهم كلام الهى ، به دست مىآيد ، حجت باشد . دليل ديگر بر اين مطلب ، آيات تحدّى در قرآن كريم است ، زيرا اگر قرآن براى بشر قابل فهم نمىبود ، تحدّى معنا نمىداشت ، تحدّى در صورتى معقول است كه مخاطب بتواند قرآن را بفهمد ، آن‌گاه كلامى را همانند آن بياورد . اما اگر فرض بر اين

--> ( 1 ) . توبه / 61 . ( 2 ) . حجرات / 6 . ( 3 ) . ر . ك : البيان ، ص 265 - 266 .