اصحاب امامان دارد با استناد به گزارش‌هاى حديثى پى مىگيريم و گونه‌هاى فرقه‌اى و تعداد و اسامى انشعابات پيروان اهل بيت را كه حاصل اين سردرگمى بود در نمودارى جداگانه ارائه خواهيم كرد . 1 - بنابر حديثى وقتى عمرو بن مسلم از امام صادق عليه السّلام مىخواهد كه نام ائمه را ببرد آن حضرت از امام على عليه السّلام تا امام باقر را مىشمارد و پس از آن در جواب اين صحابى دربارهء ديگر ائمه و حتى شخص خودش پاسخ سربسته مىدهد و نام امامان را روشن نمىكند . « 1 » و نيز اين گزارش تاريخى معروف است كه آن حضرت براى گمراه كردن مخالفان و خليفه عباسى چندين نفر از جمله منصور را به عنوان وصى خود تعيين مىكند و اين خود از اسباب سردرگمى اصحاب در تعيين امام واقعى بود . 2 - بنابر نقل كتاب قرب الاسناد هنگامى كه از امام رضا عليه السّلام دربارهء جانشين وى پرسش مىشود ، امام از دادن پاسخى روشن خوددارى مىكند و مىگويد اكنون وقت پاسخ به اين پرسش نيست . با اين‌حال در برابر درخواست سؤال‌كننده مبنى بر اين‌كه نبايد به مشكلى كه بعد از پدرت دچار شديم روبرو شويم ، به وى پاسخ مىدهد كه بر امام لازم است كه دربارهء امام بعدى به وقت خود حجّت را تمام كند . « 2 » 3 - كلينى از هشام بن سالم روايت كرده است كه گفت : پس از وفات امام صادق عليه السّلام من و محمد بن نعمان ( مؤمن الطاق ) در مدينه بوديم ، و مردم بر امامت عبد الله بن جعفر انجمن كرده بودند . پس ما در حالىكه برخى از مردم نزد او بودند به حضور او رسيديم . از او پرسيديم : زكات در چه اندازه از مال واجب مىشود ؟ گفت : دو درهم و نيم . گفتيم : به خدا مرجئه نيز اين را نگويند . عبد الله گفت : به خدا من نمىدانم مرجئه چه مىگويند . هشام گويد : پس ما از نزد عبد الله بن جعفر ،

--> ( 1 ) . برقى ، المحاسن ، ص 288 - 289 . ( 2 ) . حميرى ، قرب الاسناد ، ص 166 - 167 .