فرقه‌هايى است كه به امامت بلافصل حضرت على عليه السّلام و فرزندان او معتقدند و مىگويند : جهان هيچ‌گاه از امام تهى نتواند بود و منتظر خروج يكى از علويانند كه در آخر الزمان ظهور مىكند . « 1 » در برخى از فرهنگ‌نامه‌هاى فرق نيز « اماميه » عنوان كلى گروه‌هاى زيديه ، اسماعيليه و اثنىعشريه برشمرده شده است . « 2 » محسن امين عاملى ، از عالمان بزرگ شيعى عصر حاضر ، نيز عنوان « اماميه » را نامى عمومى براى زيرمجموعه‌هاى فرقه‌هاى شيعى همانند اثنىعشريه ، كيسانيه ، زيديه و اسماعيليه برمىشمارد . « 3 » برخى از فرقه‌نگاران نيز ديدگاه‌هاى اماميه دربارهء امامت و فلسفهء كاربرد اين واژه را به گونه‌اى بيان كرده‌اند كه نمىتوان آن را به روشنى بر يك فرقهء خاص از شيعه ، منطبق دانست ؛ براى نمونه ، اشعرى پس از بيان اعتقاد فرقه‌هاى 24 گانهء رافضى مىگويد : . . . و هم يدعون الامامية لقولهم بالنصّ على امامة على بن ابى طالب . « 4 » نشوان حميرى نيز اماميه را به گونه‌اى تعريف مىكند كه بتوان آن را با زيديه تطبيق داد . « 5 » ابن مرتضى بر آن است كه : علت نام‌گذارى اينها به اماميه اين است كه آنان امام را همانند پيامبر صلّى اللّه عليه و آله دانسته ، همهء امور دينى را به او واگذار مىكنند و زمين و زمان را هيچ‌گاه از امامى كه امور دين و دنيا را سامان بدهد ، خالى نمىدانند . « 6 » برخى ديگر وجود نص نبوى بر امامت را اساس عقيدهء اماميه دربارهء امام

--> ( 1 ) . مشكور ، ص 67 . ( 2 ) . امين يحيى ، شريف ، معجم الفرق الاسلاميه ، ص 46 . ( 3 ) . امين ، محسن ، اعيان الشيعة ، ج 1 ، ص 21 . ( 4 ) . اشعرى ، همان ، ج 1 ، ص 88 . ( 5 ) . حميرى ، ص 181 . ( 6 ) . ملطى ، ص 21 ، 93 .