محمد حسن خان اعتماد السلطنه
575
چهل سال تاريخ ايران ( فارسى )
واليان و حاكمان فريدون ميرزا فرمانفرما ( ص 52 - ص 29 چاپ اول ) پسر پنجم عباس ميرزاى نايب السلطنه . در 1247 كه پدرش عازم خراسان شد نيابت حكومت آذربايجان را به وى محول ساخت و تا زمان ورود محمد ميرزا برادرش به تبريز به عنوان وليعهدى در آن مقام بود ( تاريخ تبريز ، ص 195 ) و پس از فوت فتحعلى شاه و جلوس محمد شاه نيز دوباره حكمران آذربايجان شد و تا 1251 در اين مقام بود . در اين سال با عدهاى سپاهى و به همراهى محمد حسن خان سردار شوهر خواهرش روانهء گرگان شد . در 1252 والى فارس شد و چهار سال در اين مقام بود و به علت شورش مردم فارس معزول شد . در 1270 والى خراسان شد و در سال بعد دوچار هجوم محمد امين خان خان خيوه شد . خان بهطرف سرخس هجوم آورده بود و فريدون ميرزا و سردارانش در مقام دفاع برآمدند و به خوبى از عهده برآمدند . خان دستگير و كشته شد و عدهء زيادى از سپاهيانش دستگير شدند . فريدون ميرزا پسر خان خيوه را به طهران فرستاد و پس از دو سال و اندى حكمرانى خراسان در ماه ربيع الثانى سال 1272 در مشهد درگذشت . ( حقايق الاخبار خورموجى ، چاپ دوم ، ص 186 ) فريدون ميرزا سخندان و زيرك و بزرگمنش و از جملهء كسانى بود كه مورد علاقهء مهدعليا مادر ناصر الدين شاه بود و شايد مأموريت او به خراسان هم به اين سبب بوده است . عيسى خان قاجار بيگلربيگى ( ص 53 - ص 30 چاپ اول ) پسر دوازدهم حاجى محمد باقر خان بيگلربيگى قاجار دولو كه پس از پدرش بيگلربيگى طهران شد . در 1272 به حكومت ملاير و تويسركان منصوب شد و در 1277 حاكم كاشان گشت . وى حج گزارد و به حاجى عيسى خان بيگلربيگى معروف شد .