محمد حسن خان اعتماد السلطنه

162

چهل سال تاريخ ايران ( فارسى )

پس از ملاحظهء مدير اين اداره و امضاى وى . از وقتى كه مسئوليت انطباعات با نگارنده شده است نشان امضاء را مهرى قرار داده مشتمل بر عبارت « ملاحظه شد » و صورت شيرى خفته و خورشيد . تربيت نيشكر در الكاى موسوم به عقلى از بلوكات ششتر و اين زراعت به حدى با رشد و نما برآمد كه سه ذرع و نيم از نيشكر مازندران بلندتر بود . ظهور فن ژئولوژى « 1 » در ايران ( معرفت طبقات الارض ) ورود فن متولوژى « 2 » به ايران معرفت مقالات الاوائل ترقى صنعت نجارى از اين درهاى عالى و ميزهاى ممتاز و صندليهاى خاص و نيمكتهاى بديع و تختهاى معجب كه اين زمان در ايران بر شاكلهء كارهاى ممالك مغرب پرداخته مىشود يكى در سابق نبوده است . در آغاز اين دولت دائم جمعى را به دار الملك سنت پطرزبورغ و بعدها به پاريس فرستادند كه از اساتيد پيشه‌وران آنجا صنايع بياموزند و بدايع بيندوزند . ايشان از سال هفتم جلوس همايون راه مراجعت گرفتند با اجازهء استادى در چند صنعت ، از آن جمله بود نجارى و ريخته‌گرى و شكرريزى و كاغذسازى و غيرها . رفع قلم از صنف خباز و علاف كه اينك از هرگونه عوارض و فروع معاف است . ايجاد رسم نگارش اسامى و اعداد تومانات بر روى بيرقهاى كل افواج قاهره از سال پنجم سلطنت عظمى كه تومان‌بندى كل نظام دولت ايران ، حرسها الله عن طوارق الحدثان ، به عمل آمد . ابطال رسم ارسال محصلين بر حكام جزو همانا يكى از رسوم رديه آن بود كه براى ابلاغ هرگونه فرمايشات دقيقا و جليلا و اخذ هرمبلغ از اقساط ماليات كثيرا و قليلا قلقچيان به سمت محصلى از پايهء سرير و يا از جانب والى كبير بر سر مباشرين مىرفت و از اين رهگذر بسى خسارت و ضرر بر رعيت وارد مىآمد . پادشاه معدلت اكتناه ارواحنا فداه اين سنت سيئه را نيز برانداخت و مقرر داشت تا سپس هرگونه مكتوب و منشور و يرليغ را چاپار برده باشد و اسم محصل از صفحهء روزگار سترده آيد .

--> ( 1 ) - geologie ( 2 ) - mythologie