مانع بزرگى بر سر راه پيامبر خدا ( ص ) در راستاى اهداف الهىاش به شمار مىرفت . موقعيت سياسى مسلمانان پيش از نبرد بدر رسول خدا ( ص ) پس از هجرت به مدينه ، موفقيتهاى سياسى زيادى به دست آورده بود . با آمدن ايشان جنگهاى خانمان سوز ساكنان مدينه پايان يافت . دولت كوچك اسلامى تشكيل شد . مسلمانان پايگاهى مناسب و جايگاه به نسبت امنى يافتند و از آزادى سياسى و مذهبى بهره‌مند شدند . با بسته‌شدن پيمان ميان مسلمانان و يهوديان ، آرامشى نسبى بر مدينه حكمفرما بود ، ليكن اين وضعيت را نمىشد پايدار تلقى كرد ، زيرا هنوز مسلمانان با دشمنانشان وارد نبرد سنگين نظامى نشده بودند تا معلوم شود كه آنان ماندنى هستند يا آنكه به دست رقيبان زورمند از پاى در خواهند آمد . الف - وضعيت بد اقتصادى : وضع اقتصادى مسلمانان در آغاز هجرت به مدينه بسيار بد بود . انصار زراعت پيشه بودند و درآمد آنهابه اندازه‌اى نبود كه بتواند زندگى خودشان و مهاجران را اداره كند ، هر چند ايثارگرانه امكانات زندگى را با برادران دينى خود تقسيم مىكردند . مهاجران هيچ گونه امكاناتى با خود همراه نياورده بودند و از آنجا كه در مكه به كار تجارت و يا كارگرى مشغول بودند ، بسيار احتمال مىرود كه با كار زراعت آشنايى هم نداشتند و اگر هم مىداشتند آب و زمين به اندازهء كافى وجود نداشت تا مخارج زندگىشان را تأمين كنند . اين امر هم مهاجران و هم انصار را رنج مىداد ؛ مهاجران را از آن جهت كه خود را بارى بر دوش انصار احساس مىكردند و انصار را از آن جهت كه نمىتوانستند چنان كه بايد از ميهمانان خود پذيرايى كنند . مهاجران از خود خانه و كاشانه‌اى نداشتند و بطور عادى براى آنان كه در مكه صاحب مسكن بودند ، تحمل اين وضع بس دشوار بود . ب - مطرح نبودن به عنوان يك قدرت نظامى : مسلمانان تا قبل از جنگ بدر آوازهء نظامى نداشتند ونيروى رزمىشان قدرتى تعيين