يك بشقاب جاى مىگيرد و در نگاه اول به نظر مىرسد كه همهء آنها يك بشقاب بيشتر نيست . « 1 » در مورد قاشقها نيز چنين صنعتى به كار برده‌اند و به دور آنها يك غلاف پوستى هم درست مىكنند . بقاع ( جمع بقعه ) جلگه‌اى است باريك و طويل ميان جبل لبنان و جبل الشرقى با ارتفاع متوسط هزار متر . در روزگار باستان اين جلگه را كويله سيريا ( سوريهء مجوّف ) مىخوانده‌اند . « 2 » اين جلگهء باريك با طول حدود 1600 كيلومتر و عرض ده تا شانزده كيلومتر با جهت جنوب غربى - شمال شرقى در مشرق لبنان و جنوب غربى سوريه واقع است . نخستين‌بار در هزارهء دوم قبل از ميلاد ، قوم يطوريون كه در شمال شرقى درياى جليل ( درياچهء طبريه ) زندگى مىكردند ، به اطراف دمشق و درّه بقاع رفتند و پس از تصرف بعلبك در آنجا دولتى تأسيس كردند . « 3 » نبطيان نيز در دورهء فرمانروايى خود ، دمشق و دشت بقاع را در تصرف داشتند . « 4 » به نوشتهء يعقوبى ، ابو عبيدهء جرّاح در 14 ق خالد بن وليد را با سپاهى به بعلبك و سرزمين بقاع فرستاد و خالد آنجا را فتح كرد . « 5 » در دوران حكومت عبد الملك بن مروان در 66 ق باديه‌نشينان عرب به حمص ، بعلبك و بقاع حمله كردند . « 6 » ابن خرداذبه به هنگام سخن از دمشق و نواحى آن ، از بقاع نام مىبرد . « 7 » در آن زمان به نوشتهء قدامه ، جادهء حمص - دمشق از بقاع عبور مىكرده است . « 8 » يعقوبى مىنويسد : كسى كه بخواهد به راه بريد حركت كند بايد از جوسيه به بقاع رود و سپس به شهر بعلبك وارد شود . « 9 » در نيمهء دوم قرن چهارم هجرى ، مقدسى مىنويسد : بعلبك مركز ناحيهء بقاع است و آباديهايش ، زبدانى و كامر و عرجموش است . « 10 » در 572 ق / 1176 م ، صليبيان به بقاع تاختند و آنجا را غارت كردند . شمس الدين محمد بن عبد الملك بن مقدم ،

--> ( 1 ) . سفرنامهء ابن بطوطه ؛ ج 1 ، ص 82 - 83 . ( 2 ) . دانشنامهء جهان اسلام ؛ ج 3 ، ص 600 . ( 3 ) . جواد على ؛ تاريخ المفصل فى تاريخ العرب قبل الاسلام ؛ ج 3 ، ص 601 و دانشنامهء جهان اسلام ؛ ج 1 ، ص 443 - 444 . ( 4 ) . دانشنامهء جهان اسلام ؛ ج 3 ، ص 601 . ( 5 ) . تاريخ يعقوبى ؛ ج 2 ، ص 22 - 23 . ( 6 ) . مروج الذهب ؛ ج 2 ، ص 101 . ( 7 ) . المسالك و الممالك ؛ ص 59 . ( 8 ) . كتاب الخراج ؛ ص 83 . ( 9 ) . البلدان ؛ ص 104 . ( 10 ) . احسن التقاسيم ؛ بخش 1 ، ص 217 .