بنى تجيب و بنى هود ، طرّكونه يكى از بنادر و شهرهاى ناحيهء سرقسطه بود و بخش عظيمى از كالاهاى بازرگانى كه از مشرق به اندلس مىآمد به اين بندر و طرطوشه وارد مىشد . « 1 » چون در 483 ق / 1090 م منذر بن هود امير سرقسطه مرد ، پسر خردسالش سليمان ملقب به سعد الدوله جاى او را گرفت . امير مسيحى برشلونه ، كنت رامون برنگر دوم ، درصدد آن بود كه طرّكونه را از مسلمانان بستاند ؛ بنابراين حملهء خود را بر طرّكونه آغاز كرد و به سهولت شهر را در 504 ق / 1110 - 1111 م از دست مسلمانان بيرون آورد . « 2 » ادريسى مىنويسد : طرّكونه در ساحل درياست و ديوارى محكم از سنگ مرمر سپيد و سياه دارد كه مانند ديوار آن در ديگر شهرها كم پيدا مىشود . در قديم اين شهر خالى از سكنه بود ، ولى اكنون [ زمان ادريسى ] آباد است . ساختمانهاى بلند و محكم و برجهاى مرتفع دارد و گروهى از روميان در آن زندگى مىكنند . شهر ، لنگرگاه خوبى است و مارهاى گزندهء فراوان دارد . « 3 » ياقوت مقارن تسلط مسيحيان بر اين شهر مىنويسد : طرّكونه شهرى كوچك در اندلس و متصل به نواحى طرطوشه است . شهر قديمى آن ، بر ساحل درياست . از اين شهر رود علّان سرچشمه مىگيرد كه از سمت مشرق به رود ابرو يا رود طرطوشه مىريزد . ميان طرّكونه و طرطوشه و برشلونه هركدام 17 فرسخ فاصله است و طرّكونه از نواحى لبله و پايان سرزمين اندلس است . « 4 » در پايان قرن نهم هجرى ، حميرى در وصف طرّكونه مىنويسد : شهرى باستانى است و از پايتختهاى عمالقه بوده . قسطنطين اين شهر را در بخش ( اقليم ) سوم اندلس قرار داد . شهر ، آثار و بناهاى بسيارى دارد و از عجايب آن ، آسيابى است كه با باد دانه‌ها را آرد مىكند . اين شهر در گذشته سكنه‌اى نداشته ؛ چون مرز ميان مسلمانان و روميان بوده است . مارهايش بسيار گزنده و فراوان است . در اين شهر مسلمانان براى حملهء به دشمن كمين مىكردند و بالعكس ، دشمنان نيز چنين مىكردند . در اين شهر ساختمانهاى بسيار قديمى پر از گندم و جو ،

--> ( 1 ) . همان ؛ ج 2 ، ص 271 و 303 . ( 2 ) . همان ؛ ج 3 ، ص 110 . ( 3 ) . نزهة المشتاق ؛ ج 2 ، ص 555 و 734 . ( 4 ) . معجم البلدان ؛ ج 4 ، ص 32 و تقويم البلدان ؛ ص 221 .