حسين قرچانلو

500

جغرافياى تاريخى كشورهاى اسلامى ( فارسى )

شنيده مىشود » . « 1 » قسمتهاى ممتاز عمارت الحمراء ، از قبيل حياط شيران يا بيت الليوث و تالار بيت الاختين و تالار ابن السراج ( از خاندانهاى مشهور غرناطه ) و بيت العدل امروز در اقطار عالم معروف و مشهور است . حياط شيران ( بيت الليوث ) از ميان آن آثار ، از همه مشهورتر است . ژيرول دوپرانژه « 2 » در وصف آن مىنويسد : « همين‌كه شخص از حياط البركه وارد حياط بيت الليوث مىشود مثل اين است كه از عالمى به عالم ديگر داخل شود ؛ و براى انسان احوال و احساسى دست مىدهد كه بيان از شرح آن عاجز است . از هر طرف اين حياط ، ايوانهاى مسقف با طاقها و هلالهاى مختلف الشكل گوشه‌دار داندانه‌دار و مطرز به مقرنسها و گچبريها آراسته است و چندين رديف ستونهاى مرمر قيمتى به انواع و اقسام ، تك تك ، جفت جفت و دسته دسته به مناسبت موقع و حاجت معمارى با نظمى شگفت ، به قطار ( يا به رديف ) ، در مقابل چشم جلوه‌گرند و از فواصل آنها از هر طرف كه شخص نگاه كند ، آب زلالى كه از فوّاره وسط سنگاب بيت الليوث فوّاره مىزند ، مانند ستون بلورى درخشان است » . « 3 » سنگاب وسط قصر بر پشت شيرهاى سنگى است كه حلقه‌وار در زير سنگاب قرار دارند ، در حقيقت هياكلى موهوم است و به هيچ حيوانى شباهت ندارند . اندام آنها برحسب اصول تشريحى به قدرى غير متناسب و بدتركيب است كه نمىتوان عجز مهارت سنگتراش را تصور نمود ، بلكه بايد چنين پنداشت كه اصلا مقصود حجّار تمثيل حيوان معينى نبوده و فقط براى زينت هياكل فرضى درنظر گرفته شده است . تزيينات عمارت الحمراء همه از خمير گچ است كه آن را به تناسب مخصوصى با بعضى مواد آلى سرشته‌اند و همين امر يكى از شگفتيهاى معمارى و استادى كارگران مسلمان است كه مصالح خود را طورى محكم و سخت ترتيب مىداده‌اند كه هنوز بعد از پنج قرن گچبريها و ريزه‌كاريهاى آنها به حال اصلى برجاست . امروز هركس از اهل ذوق و هنر كه به تماشاى الحمراء رفته زبانى پر از

--> ( 1 ) . تمدن اسلام و عرب ؛ ص 364 - 367 . ( 2 ) . Girault de Prangey ( 3 ) . همانجا .