مىشود . بر بالاى آن كوه نيز كنيسهء بزرگ و زيباى ديگرى است كه در آن زنان و مردانى خود را وقف كرده‌اند و به اجر و پاداش الهى اميدوارند . در مشرق كوه زيتون ، كمى به سمت جنوب ، آرامگاه عازر ( مرده‌اى كه مسيح ( ع ) او را زنده كرده بود ) قرار دارد . « 1 » بيت المقدس ( اورشليم ) هشتاد سال در دست مسيحيان بود . سرانجام ، در 583 ق / 1187 م صلاح الدين ايوبى در ناحيهء حطين بر فرنگان ، كه براى نصب خيمه‌هاى خود بر فراز تلّى رفته بودند حمله برد و بيشتر آنان را به قتل رساند . « 2 » وى چون از كار عسقلان و بلاد مجاور آن فراغت يافت ، لشكر به بيت المقدس برد و به جماعتى از زعماى فرنگ كه از حطين رهايى يافته و بدانجا گرد آمده بودند حمله برد . صلاح الدين پنج روز به گرد شهر بيت المقدس مىگرديد تا ببيند از كدام سو بايد به شهر حمله كند . عاقبت جانب شمالى از دروازهء عمود و كنيسهء صهيون را برگزيد و منجنيق نصب كرد . سپاهيان او حمله‌اى سخت كردند و خندق شهر را تصرف و باروى شهر را سوراخ كردند . فرنگان در جنگ سست شدند و از صلاح الدين امان خواستند . صلاح الدين ابتدا از دادن امان خوددارى مىكرد ، ولى با مشورت اطرافيانش به آنان امان داد ؛ مشروط بر اينكه در مدت چهل روز هر مرد ده دينار و هر زن پنج دينار و هر كودك چه دختر و چه پسر ، دو دينار بدهد . صلاح الدين روز جمعه بيست و هفتم رجب سال 583 ق / 1187 م بيت المقدس را گرفت و پرچم مسلمانان را بر باروهاى شهر برافراشت . « 3 » مىنويسند ، هنوز همهء پناهندگان از اورشليم بيرون نرفته بودند كه صليب مقدس را از بالاى قبة الصّخره فرو كشيدند و تمام علامتهاى مسيحيان را برداشتند و مسجد اقصى را از آثار آنان پاك كردند . سپس ، هر دو بنا را با گلاب عطرآگين كردند و يك‌بار ديگر به روحانيان مسلمان سپردند . روز آدينه ، صلاح الدين پيشاپيش جمعى انبوه به مسجد درآمد و به درگاه خدا نماز شكر گزارد . « 4 » صلاح الدين براى اقامهء نمازهاى پنجگانه ، امامى معين كرد

--> ( 1 ) . همانجا . ( 2 ) . الكامل فى التاريخ ؛ ج 11 ، ص 536 - 537 و تاريخ ابن خلدون ؛ ج 4 ، ص 466 - 467 . ( 3 ) . همان ؛ ج 11 ، ص 546 - 547 و همان ؛ ج 4 ، ص 470 - 471 . ( 4 ) . الكامل فى التاريخ ؛ ج 11 ، ص 551 و تاريخ جنگهاى صليبى ؛ ج 2 ، ص 547 .