كه از مس ظروف مختلف و پيه‌سوز مىسازند . « 1 » در سال 798 امير چوپان به دنبال سولميش ، يكى از سران خود كه عصيان كرده بود ، به صحراى ارزنجان آمد . « 2 » در حملات امير تيمور به شهرهاى روم و آسياى صغير نام ارزنجان مكررا به چشم مىخورد . « 3 » ارزن الروم . اين شهر مركز منطقهء قاليقلا ( كيليكيه ) بوده است . « 4 » به نوشتهء ابن خرداذبه ، منطقهء قاليقلا در ارمنيه ( ارمنستان ) چهارم قرار داشته « 5 » و بالطبع مركز آن ارزن الرّوم نيز در ارمنستان چهارم بوده است . ارزن الروم را اعراب به همين نام ، ارمنيها كرن « 6 » و يونانيها تئودوسيوپليس « 7 » مىناميدند . در فرمانروايى سلاجقهء روم اين شهر از مراكز مهم آنان بود . پس از مرگ سلطان قلج ارسلان ، بزرگترين فرزند او ركن الدين سليمانشاه عزم ديار گرج كرد ، ارزن الروم را گرفت و به برادرش مغيث الدين طغرل واگذار كرد . « 8 » در سال 625 علاء الدين داوود شاه و كيقباد شهر ارزن الروم را محاصره كردند ، ولى صاحب ارزن الروم كه پسر عموى كيقباد بود ، به اطاعت سلطان جلال الدين خوارزمشاه درآمد . « 9 » به نوشته ياقوت ارزن الروم شهر مشهورى است نزديك خلاط و قلعهء استوارى دارد . از قديمترين نواحى ارمينيه است ، اما اكنون [ زمان ياقوت ] در ظاهر ويران است . « 10 » در سال 656 هجرى قمرى سپاه مغول به سردارى بايجو به قصد روم لشكر كشيد و از ارزن الروم عبور كرد و به آق‌سرا آمد ؛ ولى شهرها از جمله ارزن الروم به ويرانى كشيده شد . « 11 » در سال 691 ايلخان مغول گيخاتو هنگام بازگشت از روم ، طاشتمور را به فرمانروايى ارزن الروم تا ساحل انطاليه منسوب كرد . « 12 » در زمان سلطنت

--> ( 1 ) . سفرنامهء ابن بطوطه ؛ ج 1 ، ص 330 . ( 2 ) . تاريخ سلاجقه ( مسامرة الاخبار و . . . ) ؛ ص 245 . ( 3 ) . ظفرنامهء شامى ؛ ص 153 ، 218 ، 250 ، 251 . ( 4 ) . سرزمينهاى خلافت شرقى ؛ ص 125 . ( 5 ) . المسالك و الممالك ؛ ص 100 . ( 6 ) . Karin ( 7 ) . Theodosiopolis ( 8 ) . تاريخ سلاجقه ( مسامرة الاخبار و . . . ) ؛ ص 31 . ( 9 ) . تاريخ ابن خلدون ؛ ج 4 ، ص 276 - 277 . ( 10 ) . معجم البلدان ؛ ج 1 ، ص 150 . ( 11 ) . تاريخ سلاجقه ( مسامرة الاخبار و . . . ) ؛ ص 41 . ( 12 ) . همان ؛ ص 179 و 180 .