محمد حسن سمسار
43
جغرافياى تاريخى سيراف ( فارسى )
اين شهرها عبارت بودند از گورياجور ( فيروز آباد امروزى ) پسا ، سيراف و شيراز . سيراف از نظر جمعيت با شيراز برابرى ميكرد ، و از نظر بازرگانى بر بصره كه يكى از مهمترين بنادر مشرق محسوب ميشد برترى داشت . ساختمانهاى سيراف بيشتر به صورت چند طبقه ، از سنگ و ساروج و چوب ساج ، مشرف بر دريا ساخته شده بود . چوب ساج مورد نياز ساختمان را بوسيله كشتى ، از زنگبار در افريقاى شرقى و يا جزاير درياى هند ميآوردند . اين چوب بسيار پردوام بود ، و پس از خشك شدن ترك نميخورد و تغيير شكل نميداد و براى ناحيه بسيار گرم و مرطوبى چون سيراف مناسب بود . مردم توانگر سيراف ، كه شهرت افسانهاى آنان بكشورهاى دور رسيده بود ، در كار ساختن بنا و ساختمان ذوق و گشاددستى بسيار نشان ميدادند . بازرگانان سيراف گاهى تا مبلغ سه هزار دينار براى ساختن خانه و باغ آن به مصرف ميرساندند . مردم سيراف بزندگى مادى خود توجه بسيار داشتند ، و بهترين لوازم زندگى را از دورترين نقاط جهان براى خود تهيه ميكردند . بكسب ثروت علاقمند بودند و ببازرگانى و تجارت عشق ميورزيدند . بازارهاى سيراف لبريز بود از گرانبهاترين كالاهاى مشرق زمين ، چون بهترين دستبافتهاى ايرانى ، چينى و هندى ، نفيسترين ظروف ساخت چين ، و بهترين عطرها و ادويه مشرق زمين . خانههاى مردم سيراف كه ارزش بناى آن به سى هزار دينار ميرسد ، با گچبرىهاى زيبا تزئين ميگرديد . اين خانهها چند طبقه و مشرف بر دريا ساخته ميشد . بهترين فرش ايرانى همراه با زيباترين ظروف چينى ، و شفافترين قنديل ابگينه حلبى ، خانههاى سيراف را ميآراست .