محمد حسن سمسار
207
جغرافياى تاريخى سيراف ( فارسى )
مسعودى مينويسد : « آغاز آشفتگى درياى فارس در آن هنگام است كه خورشيد به برج سنبله درآيد ، و باعتدال پائيزى نزديكتر شود . همچنان امواج دريا فزونى گيرد تا خورشيد ببرج حوت رسد . سختر از همه آخر پائيز است هنگامى كه خورشيد در برج قوس باشد . آنگاه آرام گيرد تا خورشيد به برج سنبله باز آيد « 292 » . » طول مسافرت فاصله بين سيراف تا مسقط در حدود 20 روز بود . بنا به نوشته سليمان فاصله بين مسقط تا خانفو در حدود چهار ماه بدون محاسبه توقف در بنادر ، و با محاسبه توقف بيش از شش ماه به طول مىانجاميد . كشتىهائى كه در نيمه تابستان از سيراف حركت ميكردند در بهال سال بعد در خانفو بودند . اين كشتىها تمام فصل تابستان را در خانفو مىماندند ، و سپس بار ديگر با آغاز پائيز سال بعد به طرف سيراف بادبان ميكشيدند ، و اواخر بهار در سيراف بودند ، بدينسان سفر دريائى از سيراف تا چين و بازگشت در حدود يكسال و نيم به طول ميانجاميد . كشتىهاى سيرافى از چوب ساج ساخته شده بود . زيرا چوب ساج قادر بود كه مدت بسيار زيادى در برابر آب دريا مقاومت ورزد . اين مدت را بعضى تا 200 سال تخمين زدهاند . اين كشتىها علاوه بر بار تا حدود 400 نفر سرنشين با خود حمل ميكرد . چوب ساج شكاف برنميداشت و تغير شكل نميداد . چوب ساج را از افريقاى شرقى و هند جنوبى و برمه و اندونزى ميآوردند . سفر دريائى از سيراف به صيمور داستانهاى بسيارى از سفرهاى پر خطر دريائى از سيراف بهند و چين در دست است كه داستان زير از آن جمله است . اين داستان را بزرگ پسر شهريار
--> ( 292 ) - مروج الذهب ص 145 .