رشيد الدين فضل الله همدانى

4

جامع التواريخ ( تاريخ آل سلچوق ) ( فارسى )

آغاز كتاب [ بيان سلسله آل سلچوق ] از اصحاب اخبار و ارباب اسمار چنان معلوم شد ، كه سلچوق بن لقمان از اقرباى سلچوق از استخوان قنيق بود ، از نژاد طوقشورميش پسر كركچو خوجه كه خرگاه‌تراش پادشاهان ترك بود . طغرل سلطان بود از اروق قنيق . [ آل ] سلچوق دودمانى بزرگ و عددى بسيار و خواستهء بىشمار و عدد و عدّتى تمام و خيل و حشمى بانظام ، از تركستان به حكم غلبه و تنگى چراخور * به ولايت ماوراء النّهر آمدند . زمستان‌گاهشان نور بخارا بود ، و تابستان‌گاه سغد سمرقند . سلچوق مردى بود به حسن سيرت معروف و به يمن نيكونامى موصوف ، و پنج پسر داشت همه مهتران : اسرائيل و ميكائيل و موسى بيغو و يوسف و يونس ، هريك شايستهء اميرى و درخور مهترى . هرروز اتباع و اشياع ايشان در ارتفاع و ازدياد بود ، و نعمت و ثروت چون ماه نو روى به كمال داشت ، و تمامى پذيرفت ، و مردان كار و جوانان نامدار ميان آن جمع با عدّت تمام و اسباب بنظام فراوان شدند . سلچوق نماند ، فرزندانش مهتران قوم شدند . و چون محمود سبكتگين با ايلك خان پادشاه تركستان و سمرقند صلح كرد ، و محمود به كنار جيحون آمد و با يكديگر ديدار كردند ، و عهود و مواثيق