هاى شما حيله گذشتگان است كه خواستند با آن مال فراهم كنند و كردند و مردند و سنت فرومايگان بمرد . " وى بمذهب گياهخواران بود و چهل و پنجسال گوشت نخورد كه حيوانى را بسر بريدن نيازرده باشد . خانه‌اش مقصد دانشوران بود ، عبد الوهاب نصر مالكى كه از اقطاب سخن بود بديدار وى رفت و روزى چند مهمان وى شد ، ناصر خسرو شاعر معروف از او ديدار كرد و نيز هبة الله شيرازى كه دعوتگر اسمعيليان فارس بود بديدارش رفت و با وى درباره گياه خوارى سخنها داشت . ابو العلا به سرفرازى از ديدار ايشان گويد : " مردم بديدار من آيند يكى سرزمينش يمن است و اين يكى طبس . " طه حسين درباره ابو العلا گويد : " وى فيلسوفى بزرگ بود كه در رفتار و گفتار لزوم ما لا يلزم داشت ، گوشت را ممنوع داشت و ملتزم گياه شد از زناشوئى و تناسل گذشت و از مردم گوشه گرفت ، با آنكه بمذهب لذت‌طلبان بود بشدت از شراب پرهيز داشت كه آن را از سه جهت ممنوع ميداشت : عقل و تندرستى و دين . كتابى در نكوهش شراب نوشت و نام آن را " حماسة الراح " كرد ، حقا كار او عجيب بود منكر انبيا و معترف خدا ، از تكليف گريخت و معارضه قرآن كرد معذلك در آن روزگار كه قوت مذهب بكمال بود از كس آزار نديد تا بمرد ( 449 ) . شاعران فارسى دوران سامانيان ايام رونق شعر فارسى نيز بود ، ابو عبد الله محمد رودكى ( 185 - 236 ) شاعر بزرگ كه از گذشتگان پيشى گرفت و پدر شعر فارسى لقب يافت به نيمه اول قرن سوم بود . او به حق پيشواى سخنوران سلف و سرآمد روزگار خود بود بلعمى وزير اسمعيل سامانى ( 330 ) ميگفت : " رودكى در عرب و عجم همتا نداشت " در اين دوران شاعران نامى ديگر بودند از جمله عمر خيام ، گوينده رباعيات معروف كه بعصر ما شهرت جهانى يافته است ، ابن سينا سرآمد فيلسوفان اين دوران ، در شعر نيز ممارستى داشت و اشعار فارسى و عربى از او ياد