محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
43
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
و آراگون زندگى مىكردند و از امنيت و رفاه و آرامش برخوردار بودند . به آنان اجازه داده مىشد دين و آيين و مساجد و مدارس خود را نگهدارند . در اعصار نخستين حتى قضات مسلمان مسائل قضايى آنان را بر وفق قوانين شريعت اسلام حل و فصل مىكردند . و چون ميان مسلمان و مسيحى نزاعى درمىگرفت ، در اين صورت گاه قاضى مسيحى راى مىداد و گاه محكمهاى تشكيل مىشد كه قضاتى از دو فريق در آن شركت مىجستند و حكم صادر مىنمودند . از امتيازاتى كه از آن برخوردار بودند يكى آن بود كه باج و خراج همان قدر مىپرداختند كه پيش از اين به ملوك و امراى مسلمان پرداخته بودند . آلفونسوى دهم در سال 1254 م براى ساكنان اشبيليه فرمانى صادر كرد كه به مسيحيان حق مىداد كه از اراضى مسلمانان خريدارى كنند و اين امر دلالت بر آن دارد كه مسلمانان حق داشتهاند اراضى خود را نگهدارى كنند و آنان حق داشتهاند براى خود زمين بخرند يا از زمينهاى خود بفروشند . در اواخر قرن سيزدهم اوضاع دگرگون شد و قانونى وضع گرديد كه مسلمانان و يهوديان را از خريد اراضى مسيحيان منع مىكرد ولى پس از چندى اين قانون لغو گرديد . همچنين به باشندگان ( مدجنون ) اجازه داده مىشد كه سلاح حمل كنند و به شركت در خدمات نظامى ملزم بودند . پس از چندى اين حق را يافتند كه هرگاه بخواهند ، از خدمت معاف شوند و در عوض مالى بپردازند . شركت آنها در صفوف نظامى به نسبت شمار آنان بود . چون مسيحيان بخش بزرگى از شهرهاى اسپانياى اسلامى را تصرف كردند ، باشندگان ( مدجنون ) را در محلهاى جاى دادند و محله آنان را با كشيدن ديوارى ضخيم از ديگر بخشهاى شهر جدا كردند ، آنسان كه يهوديان ملزم بودند تنها در محله خاص خود زندگى كنند . « 2 » در كليساى بزرگ سرقسطه مجموعهاى از اسناد به زبان عربى موجود است كه بسيارى از نقاط تاريك زندگى باشندگان ( مدجنون ) را در مملكت آراگون از قرن دهم
--> ( 2 ) . 46 - 26 . P . I . V niapS ni noitisiuqnI eht fo yrotsiH : aeL . hc . H . rD