محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
434
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
روزهاى جمعه آنان را در مساجد مىبينى گوئى گلهاى شكفتهاند در جلگهها كه نسيمى خوش به آنها مىوزد « 20 » . در خور ذكر است كه در اين ايام عمامه به عنوان پوشش سر از ميان ملت اندلسى رخت بربسته بود و جز علما و قضاة كسى عمامه بر سر نمىنهاد « 21 » . از روزگارى دراز كلاه جاى عمامه را گرفته بود . مردم مشرق اندلس پيش از ديگر جايها عمامه را كنار گذاشتند و از اوايل قرن هفتم كلاه در ميانشان رواج يافت . حتى امراء و شيوخ و قضاتشان نيز كلاه بر سر مىگذاشتند . بسيارى از امراى مسلمان مانند ابن مردنيش لباس قشتالى مىپوشيدند . « 22 » ملوك بنى الاحمر نيز عمامه بر سر نمىبستند و كلاه ( كاب ) را بر آن ترجيح مىدادند . در موزهء جنة العريف در غرناطه پيش از الغاء آن تصويرى بود كه گفته مىشد از آن ابو عبد الله آخرين ملوك غرناطه است . ابو عبد الله در اين تصوير كلاهى بلند بر سر دارد . اما قضاة عمامه را به عنوان لباس رسمى همچنان حفظ كرده بودند . در سقف قاعة الملوك ( تالار پادشاهان ) يا قاعة العدل در قصر الحمراء تصويرى است كه يك مجلس قضا را نشان مىدهد قضاة در اين تصوير عمامه يا برنس بر سر دارند . هرچند بعضى معتقدند كه اينها تصوير پادشاهان غرناطه است . امراء و اكابر و جمعى كثير از فرزندان طبقات مرفه الحال پوشيدن لباس فرنگى را ترجيح مىدادند . اينان بخصوص در سالهاى آخر به همسايگان مسيحى خود اقتدا مىكردند . لباس سپاهيان در اعصار متأخر شبيه لباس سربازان مسيحى بود ، همچنين ساز و برگ جنگى و اسلحه و نظام ايشان در صفوف چون مسيحيان بود . ولى در عصر ابن الخطيب بار ديگر به جوشنهاى سفيد و كلاهخودهاى زرين و زينهاى عربى روى آوردند . سپاهيان بربرى در كنار آنها به شيوهء مردم مغرب لباس مىپوشيدند « 23 » .
--> ( 20 ) - الاحاطه ، ج 1 / ص 141 . ( 21 ) . الاحاطه ج 1 / ص 142 . ( 22 ) . رجوع كنيد به صفحه همين كتاب . ( 23 ) . الاحاطه ج 1 / ص 142 .