آسودگى بود . يحيى المأمون ثروت بسيار اندوخت و در پايتخت خويش قصرهاى زيبا بنا نهاد كه از حيث زيبايى و فخامت در آن عصر اشتهار داشتند ، از جمله مجلس او موسوم به « المكرم » بود كه در شكوه و فخامت آيتى بود . ابن حيان از ابن جابر شرح يكى از مجالسى را كه در اين قصر برگزار شده نقل كرده است . در آن از ديوارهاى مرمرپوش آراسته به عاج و طلا و ارزير و منقش به نقوش حيوانات و درختان و ميوه‌ها و كتيبه‌هاى زيبا سخن گفته است ، از جمله آنكه دو آبگير داشت كه در اطراف آن تنديسهاى شير از زر و ارزير نصب كرده بودند و از دهان آنها آب به آبگيرها مىريخت . ابن بدرون گويد كه يحيى المأمون صاحب طليطله در آنجا قصرى بنا نهاد و مالى گزاف هزينه كرد و در آن آبگيرى ساخت و در وسط آبگير گنبدى برآورد و به تدبير مهندسان آب بر سر آن گنبد كشيد ، چنان كه از اطراف آن مىريخت آن‌سان كه گنبد در پوششى از آب بود و آب هيچگاه قطع نمىشد . يحيى المأمون در آن گنبد مىنشست و آب به او نمىرسيد و اگر مىخواست شمعى بيفروزد ، مىتوانست . « 14 » ابن حيان نيز از ابن جابر اوصاف مجلسى را كه يحيى المأمون براى ختنه كردن نوهء خود يحيى كه بعدها جانشين او شد و القادر لقب يافت ترتيب داد ، نقل كرده است و آن ، از نعمت و ثروت خاندان ذو النون و وسعت دربار ايشان حكايت دارد . اما المأمون با وجود اينهمه نعمت و ثروت مردى حريص و بخيل بود و چون صله‌اى درخور به شاعران نمىپرداخت - چنان كه ابن بسام گويد - اندكى از شعرا آهنگ دربار او مىكردند . « 15 » حقيقت اين است كه در دربار بنى ذو النون بر خلاف دربار اشبيليه و المريه و بطليوس شعر و ادب را جاى چندان درخشانى نبود ؛ ولى باز هم برخى شاعران و عالمان را مىبينيم كه در سايهء عنايت اين خاندان مىزيسته‌اند . يكى از اين شعرا ابن ارفع رأس صاحب موشحات مشهور است و ديگرى علامهء رياضيدان ابن سعيد مؤلف تاريخ علوم معروف به طبقات الامم . او در مسجد جامع تدريس مىكرد . همچنين

--> ( 14 ) . المقرى : نفح الطيب ، ج 2 / ص 523 . نيز رجوع كنيد به طرطوشى : سراج الملوك ( قاهره ) ، ص 45 . ( 15 ) . رجوع كنيد به ابن بسام : الذخيره ، قسمت چهارم ، مجلد اول / ص 99 - 104 و 114 .