غياث الدين بن همام الدين الحسيني ( خواند امير )
61
تاريخ حبيب السير في أخبار افراد البشر ( فارسي )
خيمه زد از خطه امكان برون * چرخ دون چون پايهء قدرش نبود سال تاريخش بپرس از چرخ دون مولانا شمس الدين محمد اسد بجودت طبع و حدت ذهن در ميان افاضل علما شهرت تمام داشت و در اوايل حال چندگاه بكسب علوم پرداخته بالاخره همت بر تحصيل كمالات اخروى گماشت با شيخ بهاء الدين عمر و شيخ زين الدين خوافى و مولا سعد الدين كاشغرى مصاحبت مينمود و در شب جمعه غره ماه رمضان اربع و ستين و ثمانمائه از عالم انتقال فرمود قبرش در گازرگاه در پايان قبر مقرب حضرت بارى خواجه عبد اللّه انصارى واقعست شيخ آذرى اسفراينى از مشاهير شعراى زمان خود بود و در سن كهولت بسلوك طريق درويشان مايل شده از اسفراين بحجاز شتافت و بعد از گذاردن حج اسلام و طواف مرقد منوره حضرت خير الانام عليه الصلاة و اسلام عنان عزيمت به طرف هندوستان تافت سلاطين آنديار جناب شيخ را رعايت بسيار نمودند و طريق احترام مسلوك داشته انعام و احسان فراوان فرمودند مع ذلك شيخ آذرى بمقتضاى حديث حب الوطن از توطن در آنولايت ابا كرد و اين بيت در سلك نظم آورد بيت من ترك هند و جيفهء جيپال گفتهام * باد و بروت جونه بيكجو نميخرم و از آنجا باسفراين شتافته باداء طاعات و عبادات مشغول گرديد وفاتش در سنهء ست و ستين و ثمانمائه واقع بود و لفظ خسرو به حساب جمل از تاريخ آن سال اخبار نمود كتاب عجايب الدنيا و جواهر الاسرار از منشات شيخ آذريست و ديوان اشعار بلاغت آثارش در ميان ابناء روزگار اشتهار دارد و همدر سال مذكور مرغ روح مولانا طوطى كه در سلك شعراء مشهور انتظام داشت قفس قالب شكسته برياض قدس پرواز كرد و مولانا طوطى ترشيزى الاصل بود و ميرزا بابر نسبت به او التفات و عنايات بسيار مىنمود اين مطلع از نتايج طبع نقاد اوست كه بيت جهان كه حجره شش طاق و خانه دو در است * ز چار ركن بساطش فغان الحذر است و مولانا طوطى در اوان جوانى بجهان جاودانى شتافت و مقرب حضرت سلطانى امير نظام الدين عليشير جهة ضبط تاريخ وفاتش لفظ خروس يافت نظم فصيح زمان طوسى آن شاعرى * كه بودش ز بكر معانى عروس چو طوطى برفت اين عجب طرفه بود * كه تاريخ شد فوت او را خروس سيد غياث الدين فضل الله رادكانى بوفور فضايل و محاسن خصايل از اقران و اماثل ممتاز و مستثنى بود بلطافت طبع و طلاقت لسان سرآمد افاضل دوران مينمود و خطوط را در غايت خوبى نوشتى و پيوسته بمزيد انعام و الطاف سلاطين و حكام مفتخر و سرافراز گشتى وفاتش در روز يكشنبه 22 جمادى الاخرى سنه 867 در هراة روى نمود و بگورستان مصرخ در جوار امير حسينى مدفون شد . مير اسلام غزالى از اولاد حجة الاسلام امام محمد غزالى بود و در علم طب و حكمت مهارت كامل حاصل نمود گاهى بنظم اشعار نيز مشغولى مىكرد و در قصايد كمال فصاحت و بلاغت بجاى مىآورد در مجالس النفايس مسطور است كه غايت قدرت مير اسلام را در