چكيدهء درس شانزدهم زيديان در سه قرن نخستين هجرى ، حجم زيادى از شيعيان را تشكيل مىدادند و قيام‌هاى منظمى را انجام دادند كه منجر به تشكيل حكومت‌هايى شد . امامت زيديان از راه يحيى بن زيد به نوادگان امام حسن عليه السّلام منتقل شد ؛ از اين‌رو پيوسته آنان در راس قيام‌هاى زيدى قرار داشتند . اگرچه تعدادى از آنان به مبانى زيدى نبودند . اوج قيام‌هاى علويان يكى در زمان منصور عباسى بود كه رهبرى آن را محمد نفس به عهده داشت . دومى در زمان مامون كه به خاطر وجود فرماندهء نظامى سزاوارى چون ابو السرايا ، علويان موفقيت‌هايى بدست آوردند . سومى بعد از سال 250 ه است كه علويان طبرستان توانستند حكومت تشكيل دهند ، كه ديگر علويان جرات قيام يافتند و در مناطق گوناگون دست به قيام زدند . پرسش درس شانزدهم 1 - قيام‌هاى زيديه را توضيح دهيد . 2 - قيام محمد نفس زكيه بر چه اساسى بود ؟ 3 - قيام ابن طباطبا در چه زمانى رخ داد ؟ 4 - قيام علويان طبرستان در چه سالى رخ داد ؟