بر آتشكده‌ها گماشتگانى بگذاشت و راههاى مملكت را هموار ساخت . در راه‌ها ( براى محافظت از راهزنان ) قلعه‌ها و دژها بساخت . حكّام و كارداران و واليان با كفايت برگزيد و به هريك از ايشان دستورهاى كاملى بداد . در رفتار اردشير و نامه‌ها و داورىهاى او بنگريست و از آن پيروى كرد و مردم را نيز به پيروى از آن وادار ساخت « 1 » . پس از آنكه چند سالى « 2 » از پادشاهى او گذشت و تمام مملكت بر او سر فرودآورد روى به سوى انطاكيه نهاد و آن شهر را كه سران سپاه قيصر در آن بودند بگشاد . پس بفرمود تا از شهر انطاكيه نقشه‌اى ، به مساحت درست آن « 3 » با شمارهء خانه‌ها و راه‌ها و هرچه در آن بود ، بردارند و از روى آن در نزديك مدائن شهرى بسازند ؛ بدين گونه شهر معروف به روميّه از روى انطاكيه ساخته شد . آنگاه مردم انطاكيه را به آن شهر برد و ايشان را در آنجا بنشاند . چون مردم از در شهر به درون آن رفتند هركسى به نظير خانه‌اى كه در انطاكيه داشت برفت چنان كه گوئى از انطاكيه بيرون نرفته‌اند « 4 » . پس از آن روى به شهر هركلئا ( هرقل ) نهاد و آن را

--> سلاح در كتاب فلاندن ديده مىشود ( فلاندن لوحه 8 ) . ( 1 ) - شايد احتياج به مرد نمونه و ايده‌آلى از زمان‌هاى گذشته موجب شده است كه ابتدا اردشير را به عنوان نمونهء حكمت و تدبير سياست مدن معرفى كنند و بعد در آن باره كتب و ادبيّاتى به وجود آورند . ( 2 ) - سعيد بن البطريق مىگويد « نه سال » و همين درست است . خسرو در 13 سپتامبر سال 531 به پادشاهى رسيد و سال اوّل سلطنت او از نوروز ( 12 ژوئيه ) سال 531 حساب مىشود . در سال 540 م كه او به انطاكيه تاخت تقريبا در دهمين سال سلطنت خود بوده است . انطاكيه در ژوئن سال 540 م به تصرّف خسرو درآمد ( مالالا ج 2 ص 222 ؛ لاند ، قصص سريانى ج 3 ص 216 س 17 و غيره ) . ( 3 ) - در متن : « على ذرعها » . ( 4 ) - اين شهر ظاهرا به عربى « روميّه » و به فارسى « رومگان » ناميده مىشده است و گويا كلمهء Onki يعنى Jonki ( به معنى يونانى ) در ارمنى همين است ( پاتكانيان در ژورنال آزياتيك سال 1866 ج 1 ص 182 ) . نام رسمى آن گويا چنين بوده است : وه انتيوخ ، خسرو . سبئوس ارمنى ( تعليق بر جغرافياى موسىخورن چاپ پاتكانيان ص 66 ) آن را Weh - Andz ( at ) oq - Chosro و نويسندهء سريانى ( قصص سريانى لاند ، ج 1 ص 15 ) آن را ( با حذف وه )