اهالى گجرات بودند ) در بنادر ايران و شهرهاى بزرگى چون شيراز ، كرمان ، كاشان ، اصفهان ، تبريز و اردبيل مستقر بودند . آنها در بازارها تيمچه خاص خود داشتند . آنان در بندرعباس بارها به سبب آداب و عقايد مذهبىشان دچار مشكل شدند . علاوه بر تجار ، تعدادى صراف هندى هم وجود داشتند كه در كار خريدوفروش احجار كريمه بودند . شاه عباس حضور آنها را تأييد نكرد ولى شمار آنها در زمان شاه صفى و جانشينانش افزايش يافت و به بهره‌گيرى از اطلاعات آنها در امر صرافى ناگزير شد . انواع سكه‌ها وارد ايران مىشد - پياستر ، چكوين ، ريال ، دلار ريكس ( rijks ) ، دوكات ، پاگودا ( Payoda ) و غيره - و نياز بود كه نوسانات آنها در تبادل با يكديگر و نيز اختلافشان با مسكوكات نقره ايران يعنى عباسى و شاهى و واحدهاى مربوطه ، تومان ، دقيقا محاسبه شود . ترديدى نيست كه تجارت بين ايران و هند در دهه سوم سده هفدهم پس از اينكه سورات از قحطى و خونريزى سربلند كرد و صلح با پرتقاليان حاصل شد ، شكوفا گرديد . مديرعامل انگليسى در هند در سال 1637 م . اظهار داشت كه تجار « سالانه در بين گمبرون و ماسوليپاتام در رفت‌و آمد هستند . » طبق نوشته كاپيتان انگليس ودل ( Weddell ) در اوايل سال 1633 م . بازرگانان « كه لذت تجارت را چشيده بودند براى درخواست كشتى با قايق خود بدينجا آمدند . » دشمنى بين ايران و هند بر سر قندهار در اواسط اين قرن كه موجب بسته شدن لاينقطع راههاى زمينى گرديد حجم تجارت راههاى دريائى را افزايش داد و اكثر امتعه ديگر به راههاى زمينى برنگشت . از اينرو عاملان كمپانى انگليس در سال 1640 م . گزارش دادند كه ميزان اجناسى كه وارد بندر عباس شده چهار برابر است و « هيچ‌كس به ياد ندارد كه اينهمه تاجر و جنس در سورات به قصد ايران گرد آيد . » از اسناد و شواهد برمىآيد كه تعداد و تنوع منسوجاتى كه از هند به ايران وارد مىشد افزايش يافته و در سرتاسر اين قرن سود سرشارى براى بازرگانان اروپائى و محلى داشته است . محاسبه كمپانى هند شرقى از اجناس آگره كه احتمالا با احتياط هم صورت‌گرفته ، بدين صورت است كه « از هنگام پرداخت پول شما تا برگشت آن به‌صورت نقد ، هزينه حمل‌ونقل ، هزينه راهدارى ، مزد كاركنان ، گمرك سورات و بروچ ، حمل به گمبرون و حمل‌ونقل تا اصفهان كمتر از 40 تا 45 درصد با تخفيف نمىتواند باشد و در اصفهان هم قيمتها با سود تقريبا 35 درصد محاسبه مىشود . « 1 » » بازرگانان هندى خريدهاى ارزانى داشتند و رويهمرفته تجارت پرسودى مىكردند .

--> ( 1 ) - I . O . ، 1504 / 14 / 3 / E ، 24 مارس 1633 م . ؛ 1658 / 16 / 3 / E ، 15 ژانويه 9 - 1638 ؛ 2216 / 22 / 3 / E ، 8 آوريل 1651 م .