مماليك مصر با وجود 5 / 3 - 4 / 3 گرم ضرب مىشد . از اين رو مسكوكات طلاى 887 / 0 گرم و 77 / 0 گرم كه به نام اسماعيل ضرب مىشد ، 4 1 اشرفى بود « 1 » . مسكوكات طلاى زمان شاه طهماسپ و محمد خدابنده در تقابل با معيار پولى تنكه طلاى تيمورى بود و در نظام پولى شيبانيان و جانيها در ماوراءالنهر همچنان موجود بود . يك سكه طلاى شاه عباس اول 3 / 2 گرم وزن داشت ؛ اين سكه نصف تنكه طلاى تيمورى بود ولذا از معيار تنكه تبعيت مىكرد « 2 » . بعدها اشرفى سكه تنكه طلا را كاملا از ميدان بدر كرد . امّا اشرفى ، سكه‌هاى طلايى كه ضرب مىشد براساس معيار پولى عباسى رايج در آن زمان بود . و بدين‌ترتيب سكه‌هاى طلاى عباسى ، محمدى و غير آن نيز وجود داشت . چنان كه گذشت اين سكه‌هاى طلا كمتر به جريان مىافتاد . اين نوع سكه‌ها در موقعيتهاى ويژه ضرب و اغلب از سوى شاه به عنوان هديه به افرادى هبه مىشد . ولى نكته گفتنى اينجاست كه مسكوكات طلايى خارجى نيز از قبيل دوكات ( ducat ) ونيزى ( ducato , Zecchino ) و گولدن فلورانسى ( Fiorino ) در سرتاسر خاورميانه پيدا مىشد . اين سكه‌ها از نظر ارزش معادل باارزش اشرفى بود « 3 » . در نهايت بايد پول رايج ايران را نيز در خارج از مرزهاى دولت صفوى در قرون دهم / شانزدهم و يازدهم / هفدهم بررسى بكنيم . يكى از سكه‌هاى بسيار رايج اطراف خليج‌فارس ، سكه لارى بود كه در لار مركز لارستان در جنوب ايران ضرب مىشد ، منطقه‌اى كه در قرن دهم / شانزدهم هنوز كاملا به امپراتورى صفوى ضميمه نشده بود . سكه لارى مركب از حاشيه نقره‌اى برگردان بود كه از دو سمت قفل مىشد و خلوص فلزى آن 98 درصد و وزن آن 1 / 5 - 8 / 4 گرم بود « 4 » . اين مسأله و اين واقعيت كه در سال 1517 م . اين سكه عجيب نه فقط با عنوان لارى بلكه به گونه « تنكه » معروف بود ، اين تصور را پيش مىكشد كه سكه لارى نيز در اصل با معيار تنكه تيمورى ضرب مىشده است . در سال 1525 م . دو نوع سكه لارى موجود بود : يكى « لارى قديم » معادل با 3 تنكه و 9 دينار و ديگرى « لارى جديد » كه معادل با 3 تنكه و 10 دينار بود . در اين زمينه تنكه را به عنوان جزئى از سكه لارى نبايد با نامى كه براى كل سكه‌هاى لارى به كار مىرفت ، اشتباه كرد « 5 » ازاين اطلاعات مىتوان نتيجه زير را درباره پول رايج لارستان به دست آورد : سكه « لارى قديم » داراى ارزش 45 دينار و سكه « لارى جديد » 46 دينار بود . سكه‌هاى لارى پس از ضميمه

--> ( 1 ) - رابينو ، سكه‌ها ، مدالها و مهرها ، ص 28 . ( 2 ) - همان منبع ، ص 34 ؛ شروتر ، صص 681 ، 694 . ( 3 ) - دومان ، ص 33 ؛ هينتس ، « Die Spat mittlalterlichen Wahrungen » ، ص 303 ؛ مينورسكى ، تذكرة الملوك ، ص 59 كه مىگويد اشرفى دوبوتى ، دوكات ونيزى است . واسمر ، ص 138 ؛ ى . ل . باخاراخ ، « دينار در مقابل دوكات » در مجله IYMES ، جلد 4 ( 1973 م . ) ، صص 96 - 77 . ( 4 ) - هينتس ، « Die Spat mittlalterlichen Wahrungen » ، ص 304 ؛ رجوع كنيد به رابينو ، سكه‌ها ، مدالها و مهرها ، ص 16 . ( 5 ) - همان منبع ، صص 304 به بعد ( و نيز رجوع كنيد به يادداشت 17 ) .