خوددارى مىكردند ( مثلا در سال 592 ه / 1196 م در كرمان ) « 140 » و مبالغ جمع‌آورى شده را از آن خود مىكردند . در برخى نواحى قدرت مركزى به طور كلى در عمل موفق به افزايش مالياتها نمىشد ( مثلا در سيستان در قرن چهارم هجرى قمرى / دهم ميلادى ) . « 141 » در مورد ميزان صدقه كه براى كوچ‌نشينان دامدار ، و نيز براى ديگر صاحبان گله ، به‌عنوان عوارض اصلى ( ماليات ثروت » ) تعيين شده بود ، از قرن چهارم هجرى قمرى / دهم ميلادى از نواحى اطراف قم اصول و قواعد ذيل به دست آمده است : به شترى ماليات تعلق مىگرفت كه يك سال تمام چريده باشد ( بار نكشيده باشد ) . براى پنج شتر ( سالانه ) يك گوسفند پرداخت مىشد ؛ براى هر 25 شتر ، بچه شتر شيرخوارى ( مؤنث يا مذكر به دلخواه ) ؛ از هر 45 حيوان يك شتر چهارساله ماده ( حقّة ) ؛ از هر 60 حيوان يك شتر جوان ( جذعه ) ؛ از هر 75 حيوان ، 2 شتر شيرخوار ؛ براى هر 90 حيوان ، 2 شتر حقة ؛ از 120 به بالا ، براى هر 50 شتر يك حقّه ، براى هر 40 شتر يك حيوان شيرخوار . براى گاوهايى كه در صحرا چرا كنند و كار نكنند ، براى هر 30 حيوان ، يك گوساله ( از انواع مختلف ) ؛ براى هر 40 رأس يك ماده‌گاو بالغ ؛ براى هر 60 رأس : گوساله‌اى يك‌ساله يا 2 گوسالهء جوان‌تر ( در اينجا « گزه » يا « جذع » نوشته شده است ) ؛ براى هر 70 رأس ، ماده‌گاوى بالغ با يك گوساله ؛ براى هر 80 رأس ، 2 گاو نر بالغ و غيره . براى گوسفندان هر 40 حيوان ، كه ديگر به چرا مىروند ، يك گوسفند ؛ از 121 رأس به بعد : 2 گوسفند ؛ از 201 به بالا : 3 گوسفند ؛ از 401 به بالا : 4 گوسفند و

--> - فارس ) ؛ ابن اثير : الكامل ، ج 9 ، ص 148 ( سال 424 ه / 1033 م « كردان » حوالى اسپهان ) ؛ مقايسه كنيد با ياقوت : معجم البلدان ، ج 4 ، ص 289 . ( 140 ) . محمد بن ابراهيم : تاريخ آل سلجوق ، ص 152 . ( 141 ) . ابن حوقل : المسالك و الممالك ، ص 385 .