ابن خلدون ( مترجم : آيتى )

513

تاريخ ابن خلدون ( فارسي )

محاصرهء ماردين سپس صلح ميان الملك العادل و صاحب ماردين الملك العادل پسر خود الملك الاشرف موسى را با لشكرى به محاصرهء ماردين فرستاد . او نيز با سپاهيان موصل و سنجار برفت و در خرزم [ ( 1 ) ] نزديك ماردين فرود آمد . سپاهى نيز از قلعهء بازغيه از اعمال ماردين آمد . تا از رسيدن آذوقه به لشكر الملك الاشرف بن الملك العادل مانع آيد . جماعتى از لشكريان الملك الاشرف با ايشان روبرو شدند و منهزمشان ساختند . تركمانان در اين نواحى قوافل را مىزدند و راه مردم را مىبستند . جماعتى از لشكر الملك الاشرف به رأس عين رفت تا راهها را از فساد آنان پاك كند . الملك الظاهر غازى بن صلاح الدين ميانجى شد تا آن دو گروه را به مصالحه وادارد . بدين قرار كه صاحب ماردين صد و پنجاه هزار دينار كه هر دينارى يازده قيراط اميرى باشد به الملك العادل دهد و به نام او در بلاد خود خطبه بخواند و به نام او سكه زند و هر گاه كه نياز افتد جماعتى از لشكريان خود را به لشكرگاه او بفرستد . الملك العادل پذيرا شد و صلح ميان دو طرف برقرار شد و اشرف از ماردين بازگشت و اللّه اعلم . گرفتن بلاد از دست الملك الافضل پيش از اين گفتيم كه الظاهر غازى و الافضل على چون با العادل ابو بكر در سال 597 مصالحه كردند ، الافضل سميساط و سروج و رأس عين و حملين را گرفت و قلعهء نجم كه الظاهر پيش از صلح و به هنگام محاصره گرفته بود در دست او باقى مانده بود . در سال 599 الملك العادل آن بلاد را از الملك الافضل بازپس گرفت و تنها سميساط و قلعهء نجم را به او واگذاشت . در اين سال الظاهر نزد الافضل كس فرستاد و قلعهء نجم را خواستار شد و گفت اگر نجم را به او دهد نزد الملك العادل شفاعت خواهد كرد تا آنچه از او گرفته بازپس دهد ، ولى الافضل اين سخن نپذيرفت و الظاهر او را تهديد كرد . رسولان همواره در آمد و شد بودند تا در ماه شعبان همان سال قلعه را تسليم نمود . الافضل مادر خود را نزد العادل فرستاد باشد كه سروج و رأس عين را تسليم ايشان كند ولى شفاعت او پذيرفته نيامد . الافضل چون ديد كه برادرش و عمش همهء متصرفات او را گرفته‌اند ، نزد ركن الدين سليمان بن قلج ارسلان صاحب بلاد روم رسول فرستاد و فرمانبردارى خويش اعلام كرد و گفت كه به نام او خطبه خواهد خواند . او نيز خلعتش فرستاد . الافضل در سال 600 به نام او خطبه خواند و از جملهء نواب او شد . هم در سال 599 الملك العادل ، محمد بن الملك العزيز صاحب مصر را به رها فراخواند .

--> [ ( 1 ) ] متن : حريم .