عبد الحسين بينش

21

آشنايى با تاريخ تمدن اسلامى ( فارسي )

اما از نگاه قرآن : 1 . يكتاپرستى فرمان الهى به همهء ارباب اديان است ، چنان‌كه دربارهء مسيحيان فرموده است : اتَّخَذُوا أَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ أَرْبَاباً مِن دُونِ اللّهِ وَالْمَسِيحَ ابْنَ مَرْيَمَ وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا إِلهاً وَاحِداً لَاإِلهَ إِلَّا هُوَ سُبْحَانَهُ عَمَّا يُشْرِكُونَ . ( توبه : 31 ) [ آنها ] علماى يهود و كشيشهاى مسيحى و نيز مسيح پسر مريم را به جاى خداوند معبود قرار دادند ، در حالى كه [ در تورات و انجيل ] تنها به پرستش خداى يگانه كه هيچ معبودى جز ذات اقدسش وجود ندارد ، امر شده بودند ؛ پاك مطلق است خداوند يكتا و منزّه است از اينكه شريك براى او قرار دهند . 2 . در پيمانهايى كه خداوند از قوم يهود گرفته يكتاپرستى در صدر همه قرار دارد : وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَ بَنِي إِسْرَائِيلَ لَاتَعْبُدُونَ إِلَّا اللّهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَاناً وَذِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينِ وَقُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ إِلَّا قَلِيلًا مِنْكُمْ وَأَنْتُمْ مُعْرِضُونَ . ( بقره : 83 ) و [ اى پيامبر ] يادآور باش زمانى را كه از فرزندان اسرائيل پيمان گرفتيم و فرموديم : « جز خداى يگانه را نپرستيد ، به پدر و مادر و خويشاوندان و يتيمان و بينوايان نيكى كنيد و با مردم سخن خوش و نيكو بگوييد ، نماز را بر پا داريد و زكات بدهيد . » سپس جز عدهء كمى از شما [ قوم يهود ] ، معترضانه سرپيچى و نافرمانى كرديد و از وفاى به عهد الهى روى گردان شديد . 3 . سرانجام چون نوبت رسالت پيامبر اسلام رسيد از سوى خداوند فرمان يافت تا همهء اهل كتاب را براى گرد آمدن بر كلام مشترك ميان همهء اديان ابراهيمى يعنى توحيد فرابخواند : قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئاً وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضاً أَرْبَاباً مِنْ دُونِ اللّهِ فَإِن تَوَلَّوا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ . ( آل عمران : 64 ) [ اى پيامبر ] بگو : « اى اهل كتاب ! بياييد به كلام [ توحيد ] كه مشترك بين ما و شماست تمسك جوييم ! يعنى جز خداى يكتا را نپرستيم ، براى او شريك قايل نشويم و هرگز بعضى از ما بعضى ديگر را به جاى او به خدايى برنگزينيم . » پس اگر از اين دعوت روى برگرداندند ، [ اى مسلمانان ] بگوييد : گواه باشيد كه ما مسلمان و تسليم امر خداونديم .