رياضى ارزانى داشتند ، وامگيرى صفر از هنديان « 1 » و به‌كار بردن آن در ساختار عددنويسى بود . « 2 » . از ديگر كوشش‌هاى مسلمانان در بسط دانش رياضى ، كشف ترتيب كسور اعشارى بود . همچنين روش‌هاى تقريب كه توسط غياث‌الدين جمشيد كاشانى صورت گرفت ، « 3 » تحولى شگرف را در علم رياضى و نجوم ايجاد نمود . ابوالوفا بوزجانى ( م 388 ه ) از ديگر نام‌آوران ايرانى است كه علم مثلثات با نام او پيوند خورده است . « 4 » او در استخراج شيب زاويه 30 روشى يافت كه نتيجه آن تا هشت رقم با مقدار واقعى nis 03 مطابقت دارد . عمر خيام نيز از سرآمدان عرصه رياضيات و جبر است . معادلات درجه اول ، دوم و سوم كه علم جبر را منظم مىكند ، منسوب به اوست . در فهرست نام فضلاى تاريخ رياضيات ، نام رياضيدان شهير اندلسى مسلمة بن احمد مجريطى ( 395 يا 398 ق ) مىدرخشد . وى اولين دانشمند رياضىدان و نجوم‌شناس اندلسى است كه آثار بىشمارى از او به لاتين و زبان‌هاى اروپايى ترجمه شده است . « 5 » يكى از شاهكارهاى او در علم رياضى ، كتاب الحاسب ( حساب كننده ) است . كتاب ديگر وى در زمينه مثلثات ، به نام « مسائل من حساب المثلثات الكروى » است كه پايه علم مثلثات و جبر قرار گرفت . او تغيير و اصلاحاتى را در جداول نجومىِ محمد بن موسى خوارزمى ( 259 ق ) انجام داد و اساس تقويم را از ساسانى يزدگرى به تقويم هجرى شمسى بازگرداند . گفتنى است جلد نخست اين كتاب بارها به زبان اسپانيايى و اروپايى ترجمه شد . « 6 » از ديگر سرآمدان رياضى و نجوم اندلسى ، عمرو كرمانى ( 1066 م ) ، امية بن ابىصلت و نورالدين بتروجى ( 1204 م ) ، زرقالى و جابر بن أفلح اشبيلى ( متوفاى 1150 - 1140 م ) است . شايان ذكر است در نيمه دوم قرن نهم ميلادى رياضىدانان مسلمان ارقام الغبار را ابداع

--> ( 1 ) . مسعودى ، مروج الذهب و معادن الجوهر ، ج 1 ، ص 103 . ( 2 ) . 1 . History of rhe Arabs , P . 542 . ( 3 ) . عبدالحسين زرين‌كوب ، كارنامه اسلام ، ص 70 . ( 4 ) . نام كتاب او فى ما يحتاج اليه الكتاب و العمال من علم الحساب است . ( 5 ) . نورالدين آل‌على ، اسلام در غرب ( تاريخ اسلام در اروپاى غرب ) ، ص 328 . ( 6 ) . براى اطلاع بيشتر بنگريد به : حربى عباس عطيتو محمود و حسان حلّاق ، العلوم عند العرب ، اصولهاو ملامحها الحضارية ، ص 317 .