7 . كتب و منابع تك‌نگارى در مسئله امامت و حيات امامان عليهم السلام . 8 . متون و كتب كلامى . 1 . منابع اخبار و حديث يكى از منابع مهم تاريخ‌نگارى امامت و تشيع ، اخبار و روايات است . در حقيقت قديمىترين نوع تاريخ‌نگارى در ميان اعراب ، روايات شفاهى بوده است كه پس از اسلام ، با جلوه ديگرى به‌عنوان حديث و خبر از پيامبر و امامان عليهم السلام و صحابه پيامبر و اصحاب امامان به تكامل رسيده و از شيوه شفاهى به شيوه مكتوب تغيير شكل داده است . البته احاديث نيز همانند منابع ديگر دستخوش تحريف‌ها و كم و كاستىها واقع شده‌اند و از همين‌رو علماى بزرگ حديث ، علم رجال و علم فقه الحديث را به وجود آوردند تا احاديث صحيح را از ناصحيح بازشناسند . در هر حال ، منابعى كه بر اين مبنا نگارش يافته‌اند ، كم نيستند . گرچه اين نگارش‌ها با نگاه به احاديث كلامى ، فقهى ، اخلاقى و دينىاند ، مىتوان به مطالب تاريخى مهمى دست يافت كه با تاريخ امامت مرتبط است ؛ همانند اصول كافى كلينى ، الأمالى و الإرشاد شيخ مفيد رحمه الله ، الغيبة شيخ طوسى ، اعلام الورى و الإحتجاج طبرسى رحمه الله ، اكمال الدين و من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق رحمه الله ، كشف الغمّة اربلى و بحار الأنوار مجلسى رحمه الله از شيعه ، و كتاب صحيح مسلم و بخارى و مسند احمد بن حنبل كه از منابع اهل‌سنت است . از جمله كتب ارزشمند حديثى ديگر ، كتاب عيون اخبار الرضا عليه السلام شيخ صدوق است كه در آن به زندگى امام رضا عليه السلام و شيعه به‌طور كامل پرداخته شده است . 2 . كتب رجال ، انساب و طبقات يكى از كاربردهاى حديث و خبر ، تبارشناسى است كه در علوم اسلامى از آن به رجال و انساب ياد مىشود . تبارشناسى از مهم‌ترين ابزارهاى تاريخ‌نگارى در دو قرن اول و دوم هجرى است كه هيچ مورخى نبايد از اين سبك تاريخ‌نگارى غافل بماند و اهميت آن را ناديده بگيرد . از تأليفات مهم در اين خصوص ، انساب الأشراف بلاذرى ( 279 ق ) است . وى اصل تبارشناختى نگارش تاريخ را به گونه‌اى اصولى استوار ساخته و در تدوين تأليف خويش ، از علايق قومى و قبيله‌اى - كه اساس كار اوست - بيشترين بهره را برده است . او در جلد دوم اين كتاب به پيامبر ، صحابه و اشراف و بزرگان دينى از جمله امام على عليه السلام پرداخته است . از ديگر كتب رجال