حميد احمدى

253

تاريخ امامان شيعه ( فارسي )

مهدويت در انديشه اسلامى اخبار پرشمارى از پيامبراسلام صلى الله عليه و آله و امامان شيعه عليهم السلام درباره تولد ، غيبت ، ظهور ، قيام جهانى و ساير ويژگىهاى حضرت مهدى عليه السلام نقل شده است . سال‌ها پيش از تولد آن حضرت ، ويژگىهاى او بيان گرديد ؛ مانند اينكه وى از خاندان پيامبر صلى الله عليه و آله ، از فرزندان حضرت فاطمه عليها السلام و از نسل و اولاد امام حسين عليه السلام است و نهضت جهانى او باعث بسط و اقامه عدل در سراسر جهان مىشود . اين روايات بسيار از امامان شيعه خود گواه اهميت فرهنگ و انديشه مهدويت در اسلام است . در اين‌باره از احاديث امامان آمارى استخراج شده كه بدين شرح است : اميرمؤمنان عليه السلام 51 حديث ، امام حسن عليه السلام 5 حديث ، امام حسين عليه السلام 14 حديث ، امام سجاد عليه السلام 11 حديث ، امام باقر عليه السلام 63 حديث ، امام صادق عليه السلام 124 حديث ، امام موسى كاظم عليه السلام 6 حديث ، امام رضا عليه السلام 19 حديث ، امام محمدتقى عليه السلام 6 حديث ، امام هادى عليه السلام 6 حديث و امام حسن عسكرى 22 حديث . از امام اميرمؤمنان على عليه السلام روايت شده است كه پيامبراسلام فرمود : عمر جهان به پايان نمىرسد ، مگر آنكه مردى از نسل حسين امور امت مرا به دست گيرد و دنيا را پر از عدل كند ، هم‌چنان‌كه پر از ظلم شده است . « 1 » احاديث پيامبر در منابع مشهور اهل‌سنت نظير مسند احمد و صحيح بخارى - كه هر دو پيش از غيبت امام عصر عليه السلام تأليف گشته‌اند - نقل شده كه همين حديث نيز از جمله آنهاست . در مورد امام‌عصر عليه السلام و قيام و حكومتى كه تشكيل مىدهد ، احاديث بسيارى در منابع اهل‌سنت آمده است . شيعه اساس انديشه مهدويت را بر آموزه‌هاى قرآنى استوار مىسازد . آياتى از قرآن كه به مؤمنان استقرار حكومت صالح و عدل و برترى مستضعفان را بشارت مىدهد ، مبناى همان احاديثى است كه از پيامبر صلى الله عليه و آله و ائمه عليهم السلام روايت‌شده است ؛ چنان‌كه يكى از انديشمندان مىنويسد : آنچه به اميدوارى شيعه به پيروزى نهايى بر « ظلم و ظلمه » رنگ موجبيت تاريخى مىدهد ، انتظار فرج و رجعت امام غايب است . مفسران شيعه بعضى از آيات قرآنى را شاهد بر عقيده به رجعت مىگيرند و هرچند تصريح به مهدى موعود نمىكنند ، وعده حكومت زمين را به مؤمنان و مستضعفان ، از آنها استخراج مىكنند . « 2 » آيات مورد استناد بدين قرار است :

--> ( 1 ) . ابوعلى فضل بن حسن طبرسى ، مجمع‌البيان فى تفسير القرآن ، ج 4 ، ص 716 . ( 2 ) . حميد عنايت ، انديشه‌هاى سياسى در اسلام معاصر ، ترجمه بهاءالدين خرّمشاهى ، ص 54 .