گرديده‌اند ؟ تو ابومسلم را به خراسان فرستادى ؟ تو به او فرمان دادى كه جامه سياه بپوشند ؟ اينان كه به عراق آمده‌اند ، به دعوت تو آمده‌اند ؟ آيا احدى از آنان را مىشناسى ؟ « 1 » امام عليه السلام به عبدالله بن حسن فهماند كه عباسيان در قيام سازماندهى شده‌اند و رهبرى و قيام برعهده ديگرى است ، ازاين‌رو نبايد فريب ظاهرسازى آنان را خورد . بنابراين امام عليه السلام گرچه حكومت امويان را نامشروع مىدانست ، با وجود اين از هر قيامى استقبال نمىكرد ؛ به‌ويژه اگر اين قيام خود داعيه‌دار حكومتى بر پايه مبانى نامشروع باشد . به بيان ديگر ، صرف ضربه زدن به دشمن نمىتواند سبب ائتلاف و همكارى گردد . سازمان وكالت اگر نهاد يا سازمان را گروه همبسته‌اى مركب از رهبر ، اعضاى مشخص و برنامه معين و منظم بدانيم ، بىترديد مىتوان سازمان وكالت يا نهاد وكالت را مجموعه‌اى از فعاليت‌هاى هماهنگ تحت رهبرى امام عليه السلام دانست . سازمان وكالت كه از عصر امام صادق عليه السلام آغاز به كار كرد ، وظايفى مشخص و مختصاتى ويژه داشت كه متناسب با شرايط و موقعيت جامعه شيعيان فعال بود ؛ فعاليت‌هايى چون : 1 . تعيين و عزل وكيلان ؛ 2 . معرفى وكيلان به جامعه شيعى از طريق شبكه ارتباطى خاص ؛ 3 . نظارت بر كار وكيلان ؛ 4 . مقابله با جريان‌ها و اشخاص كاذب كه خود را به امامان منتسب مىكردند ؛ 5 . تأمين مالى سازمان و فعاليت‌هاى فرهنگى ، علمى و مبارزاتى شيعيان . « 2 » در كنار امامان همواره افرادى در مقام سر وكيل بر كار سازمان و وكلا نظارت مىكردند . نهاد وكالت از اين روى شكل گرفت كه ارتباط گسترده و علنى شيعيان با امام عليه السلام با مشكل مواجه شده بود . از همين‌رو ، اين سازمان با ايجاد شبكه ارتباطى گسترده و مردمى ، به گونه‌اى پنهانى ارتباط شيعيان با امامان عليهم السلام را حفظ مىكرد . اين امر با توجه به پراكندگى جغرافياى شيعيان و شكل‌گيرى قيام‌هاى متعدد علويان عليه حكومت و پيدايى انديشه‌ها و فِرق متكثر ، ضرورت يافت و متناسب

--> ( 1 ) . سيد جعفر مرتضى عاملى ، محاضرات در تاريخ اسلام ، ترجمه على مدرسى ، ص 27 . ( 2 ) . بنگريد به : اسدالله مامقامى ، تنقيح المقال فى احوال الرجال ، ج 3 ، رقم 11993 ؛ ابن‌شهرآشوب ، مناقب آل ابىطالب ، ج 4 ، ص 398 .