بنابراين اصلاح‌طلبى امام حسين عليه السلام حركتى است در مقابله با فساد و تباهى كه در جامعه فراگير شده است ؛ امرى كه نيازمند يك دگرگونى اساسى است و با شيوه و تحول بنيادى و انقلابى ممكن خواهد بود . امام عليه السلام مسئوليت همگانى در مقابل وضعيت فسادآلود را امر به معروف و نهى از منكر مىداند ؛ تا جايى كه در اين حركت ، ارزشى محورى و بنيادى مىيابد . استاد مطهرى در همين‌باره مىگويد : امر به معروف و نهى از منكر يگانه اصلى است كه ضامن بقاى اسلام است ؛ به‌اصطلاح علت مبقيه است . اصلًا اگر اين اصل نباشد ، اسلام نيست . حسين بن على عليه السلام در راه امر به معروف و نهى از منكر كشته شد . . . عنصر امر به معروف و نهى از منكر به نهضت حسينى ارزش داد و امام حسين هم به امر به معروف و نهى از منكر ارزش داد . « 1 » چنان كه گفته آمد ، يگانه راه اصلاح جامعه ، نجات از ظلم و بىعدالتى است ؛ امرى كه در آن شرايط تنها با « شهادت » تحقق خواهد يافت . امام عليه السلام در مسير كوفه هنگامى كه درباره علت قيام خود سخن مىگويد ، به اين موضوع پرداخته ، آن را تأمين‌كننده سعادت و رهايى مىداند : جامعهْ دگرگون شده و ضدارزش‌ها حاكم و ارزش‌ها رخت بربسته‌اند و چيزى جز ته‌مانده‌اى از آنها نمانده . آيا نمىبينيد به حق عمل نمىشود و از باطل روى گردان نيستند ! ؟ اينجاست كه مؤمن بر ارتقا و شهادت الهى بايد از خود تمايل نشان دهد و به‌همين سبب من مرگ را جز سعادت ، و زندگى با ستمگران را جز هلاكت نمىبينم . مردم برده دنيا شده‌اند و دين فقط سر زبان آنهاست . تا زمانى كه براى آنها ابزار زندگى است ، بر زبان مىچرخانند ، اما همين كه آزمايش شدند ، دينداران كم مىشوند . « 2 » امام عليه السلام در اين تحليل با نگاهى جامعه‌شناختى ، جامعه را به نقد مىكشد . ايشان جامعه‌اى را كه به ارزش‌ها پشت كرده و دنياگرايى را به جاى دين‌مدارى نشانده‌اند ، تحمل‌ناپذير مىخواند و شهادت را تنها راه خروج از اين بن‌بست اعلام مىكند . او با آگاهى از فرجام قيام خود كه شهادت

--> ( 1 ) . مرتضى مطهرى ، مجموعه آثار ، ج 17 ، ص 155 . ( 2 ) . حسن بن على ( ابن شعبه حرّانى ) ، تحف العقول عن آل‌الرسول ، ص 249 .