زن مكروه است ، كه نكاح به طمع مال نبايد . ثورى گفت : چون كسى نكاح كند و پرسد كه زن چه دارد ، بدان كه دزد است .
و چون هديه فرستد ، براى آن نبايد كه ايشان بيش از آن مقابله كنند . و از جانب زن همچنين باشد . چه نيت طلب زيادت [ 45 ] فاسد است . و اما هديه فرستادن مستحب است و سبب دوستى است . پيغامبر - صلّى اللّه عليه و سلم - فرمود : تهادوا تحابّوا ، اى ، يك ديگر را هديه فرستيد تا يك ديگر را دوست داريد . و طلب زيادت داخل است در تحت آن كه در كلام مجيد مىفرمايد ، قوله تعالى :
وَ لا تَمْنُنْ تَسْتَكْثِرُ
« 239 » ، اى ، مده براى طلب زيادت . چنان كه فرموده است ، قوله تعالى :
وَ ما آتَيْتُمْ مِنْ رِباً لِيَرْبُوَا فِي أَمْوالِ النَّاسِ فَلا يَرْبُوا عِنْدَ اللَّهِ
« 240 » ، اى ، و آن چه از ربا آريد تا افزون شود از مالهاى مردمان ، در حضرت الهى آن را فزونى نبود . كه ربا را از زيادت گويند ، و اين در جمله طلب زيادت است اگر چه در مالهاى ربا نيست . و كل آن مكروه است و بدعت است در نكاح ، كه تجارت و قمار را ماند و مقاصد نكاح را فاسد گرداند .
پنجم آن كه زاينده باشد ،
( 1 ) پس اگر به نازايندگى معروف باشد از نكاح او امتناع نمايد .
پيغامبر - عليه السّلام - فرمود : عليكم بالولود الودود ، اى ، بر شما باد به زنى زايندهء دوستدارنده . و اگر پيش از آن شوى نداشته باشد كه زايندگى وى دانسته شود ، تندرستى و جوانى را اعتبار بايد كرد ، چه با آن دو صفت در غالب زاينده بود .
ششم آن كه دوشيزه باشد .
( 2 ) جابر زنى كالم به زنى كرده بود ، پيغامبر - صلّى اللّه عليه و سلم - گفت : هلّا بكرا تلاعبها و تلاعبك ؟ اى ، چرا دوشيزه نخواستى كه تو را با وى و او را با تو ملاعبت بودى ؟ و در دوشيزگى سه فايده است .
يكى آن كه شوى را دوست دارد و با وى الفت گيرد ، و در دوستى مؤثر بود . و پيغامبر - صلّى اللّه عليه و سلم - گفت : عليكم بالودود ، اى ، بر شما باد به زنى دوستدارنده . و طبعها مجبول « 241 » است بر آن كه با اول چيزى كه الفت گرفت انس گيرد . و زنى كه مردان را آزموده بود و ممارست حالها دانسته ، بسيار باشد كه بعضى صفتها را كه مخالف مألوف وى بود نپسندد و شوى را دشمن گيرد .
هامش
( 239 ) مدّثّر 74 - 6 .
( 240 ) روم 30 - 39 .
( 241 ) مجبول ، آفريده شده ، سرشته .