بياموخت .
و گفتهاند كه هر كه بر اين دعا و بر اين نماز مداومت كند به حسن يقين و صدق نيت ، پيغامبر را در خواب بيند پيش از آن كه از دنيا بيرون آيد . و بعضى مردمان اين بكردهاند و ديده كه او را در بهشت بردند . و پيغامبر را - عليه الصلاة و السلام - با پيغامبران ديگر بديد ، و او وى را بياموخت و با وى سخن گفت . و در جمله آن چه در فضل احياى ما بين العشائين آمده است بسيار است ، تا به حدى كه عبيد ، مولاى پيغامبر ، را گفتند كه پيغامبر نمازى بيرون فريضه فرمودى ؟ « 162 » گفت : ميان نماز شام و خفتن فرمودى . و پيغامبر - عليه السلام - گفت : من صلّى ما بين المغرب و العشاء فذلك صلوة الاوّابين ، اى ، هر كه ميان شام و خفتن نماز كند آن نماز اوّابان است . و اسود « 163 » گفت : بر ابن مسعود در اين وقت نيامدم كه نه او را در نماز ديدم . و انس بدين نماز مواظبت نمودى و گفتى : ناشئة اللّيل است . و قول حق تعالى و تقدس :
تَتَجافى جُنُوبُهُمْ عَنِ الْمَضاجِعِ
، « 164 » در اين وقت نازل شده است . و احمد بن ابى الحواري گفت كه بو سليمان دارانى را پرسيدم كه روزه دارم و ميان شام و خفتن افطار كنم آن بهتر ، يا آن كه روز مفطر باشم و ميان شام و خفتن احيا كنم ؟ گفت : ميان هر دو جمع كن . گفتم : اگر ميسر نشود ؟ گفت : روز مفطر باش و ميان شام و خفتن نماز كن .
فضيلت قيام شب
اما از آيتها
( 1 ) قول حق تعالى :
إِنَّ رَبَّكَ يَعْلَمُ أَنَّكَ تَقُومُ أَدْنى مِنْ ثُلُثَيِ اللَّيْلِ
[ الآية ] . « 165 » و قول او :
إِنَّ ناشِئَةَ اللَّيْلِ هِيَ أَشَدُّ وَطْئاً وَ أَقْوَمُ قِيلًا
. « 166 » و قول او :
تَتَجافى جُنُوبُهُمْ
. و قول او :
أَمَّنْ هُوَ قانِتٌ آناءَ اللَّيْلِ
[ الآية ] . « 167 » و قول او :
وَ الَّذِينَ يَبِيتُونَ لِرَبِّهِمْ سُجَّداً وَ قِياماً
. « 168 » و قول او :
وَ اسْتَعِينُوا بِالصَّبْرِ وَ الصَّلاةِ
« 169 » و در تفسير آمده است كه آن قيام شب است كه به صبر كردن بر آن بر مجاهدهء نفس استعانت توان كرد .
هامش
( 162 ) فرمودى ، دستور داد .
( 163 ) اسود بن زيد النخعي .
( 164 ) سجده 32 - 16 .
( 165 ) مزمّل 73 - 20 .
( 166 ) مزمّل 73 - 6 .
( 167 ) زمر 39 - 9 .
( 168 ) فرقان 25 - 64 .
( 169 ) بقره 2 - 45 .