اگر خواهيد يا اللّه گوييد و اگر خواهيد يا رحمان ، هر نام خداى كه خواهيد بگوييد ، چه او را نامهاى خوب است .
مترجم مىگويد كه به تخصيص اين دو نام دليل فضل آن است بر ديگر نامها . و براى اين معنى ، افتتاح قرآن بدين نامهاست .
و قوله تعالى :
وَ قالَ رَبُّكُمُ ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ داخِرِينَ
« 85 » ، اى ، پروردگار شما گفت كه بخوانيد مرا تا پاداش دهم شما را ، كه كسانى كه [ از ] پرستيدن من گردنكشى كنند به زودى در دوزخ روند با خوارى .
و نعمان بشير روايت كرد كه پيغامبر گفت : انّ الدعاء هو العبادة . اى ، دعا پرستش است . و گفت : الدّعاء مخ العبادة . اى ، دعا ، خالص پرستش است . و بو هريره روايت كرد كه [ پيغامبر - عليه السلام - ] گفت : ليس شيء أكرم على اللّه من الدّعاء ، اى ، هيچ چيز بر خداى گرامىتر از دعا نيست . و گفت : انّ العبد لا يخطئه من الدّعاء احدى ثلاث : امّا ذنب يغفر له و امّا خير يعجّل له و امّا خير يدّخر له ، اى ، بنده را از دعا يكى از سه چيز حاصل باشد : يا گناهى آمرزيده شود ، يا خيرى در حال به وى رسد ، و يا خيرى براى وى مدّخر ماند . و بو ذر گفت : با نيكو كارى از دعا همان مقدار بسنده است كه با طعام از نمك . و پيغامبر گفت : سلوا اللّه من فضله فانّه يحبّ ان يسأل ، و أفضل [ 509 ] العبادة انتظار الفرج ، اى ، از خداى - عز و جل - در خواهيد از فضل وى كه او دوست دارد كه از وى بخواهند ، و بهترين عبادتى چشم داشتن گشايش كار است .
آداب دعا
( 1 ) و آن ده است :
اول آن كه براى دعا وقتهاى شريف ترصد كند
( 2 ) چون [ روز ] عرفه از سال ، و رمضان از ماهها ، و آدينه از هفته ، و وقت سحر از ساعتهاى شب ، چه حق تعالى گفت :
وَ بِالْأَسْحارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُونَ
. « 86 » اى ، در سحرها ايشان آمرزش خواهند . و پيغامبر گفت : ينزل اللّه كلّ ليلة إلى سماء الدّنيا حين يبقى ثلث اللّيل الاخير فيقول من يدعوني فاستجيب له ، من يسألنى فأعطيه ، من يستغفرنى فاغفر له ؟ اى ، رحمت بارى تعالى هر شبى به آسمان دنيا نازل شود ، آن گاه كه ثلث آخر شب ماند ، و بارى تعالى فرمايد كه مرا
هامش
( 85 ) مؤمن 40 - 60 .
( 86 ) زاريات 51 - 18 .